Monday, June 07, 2010
ကာကြယ္ေရး ဝန္ႀကီးဌာန ဒုတိယဝန္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ေအးျမင့္သည္ ရွန္ဂရီလာ ဒိုင္ယာေလာ့ဂ္ (Shangri-La Dialogue) ေဆြးေႏြးပြဲ ေခၚ ၉ ႀကိမ္ေျမာက္ အာရွလံုျခံဳေရး ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲသို႔ တက္ေရာက္ျခင္း မရွိေၾကာင္း သိရသည္။
လန္ဒန္ အေျခစိုက္ ႏိုင္ငံတကာ မဟာဗ်ဴဟာ ေလ့လာေရးဌာနက ဦးေဆာင္ က်င္းပေသာ ရွန္ဂရီလာ ဒိုင္ယာေလာ့ဂ္ ထိပ္သီး ေဆြးေႏြးပြဲကို ဇြန္ ၄ ရက္မွ ၆ ရက္ေန႔ အထိ စင္ကာပူ ႏိုင္ငံတြင္ က်င္းပခဲ့သည္။
ျပည္ပသို႔ တိမ္းေရွာင္ လာေသာ ဗိုလ္မႉး စိုင္းသိန္းဝင္းက ရာႏွင့္ခ်ီေသာ ထိပ္တန္း လွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္ စာရြက္ စာတမ္းႏွင့္ ဓာတ္ပံု အေထာက္ အထားမ်ားကို ေနာ္ေဝ အေျခစိုက္ ဒီမိုကရက္တစ္ ျမန္မာ့အသံ (DVB) ႏွင့္ အယ္လ္ဂ်ာ ဇီးယားသတင္းဌာနတို႔ ပူးေပါင္း ထုတ္လႊင့္သည့္ သတင္း မွတ္တမ္းမွ တဆင့္ ယခုရက္ပိုင္းအတြင္း ထုတ္ေဖာ္ လိုက္ေသာေၾကာင့္ စစ္အစိုးရ၏ ႏ်ဴကလီးယား လွ်ိဳ႕ဝွက္ စီမံကိန္း ႏိုင္ငံတကာသို႔ ေပါက္ၾကားခဲ့သည္။
အာရွႏွင့္ ပစိဖိတ္ ေဒသတြင္း ကာကြယ္ေရးႏွင့္ လံုၿခံဳေရး မူဝါဒမ်ား ေဆြးေႏြးရန္အတြက္ ကာကြယ္ေရး ၀န္ႀကီးမ်ား၊ လုံၿခံဳေရး ကၽြမ္းက်င္ သူမ်ားႏွင့္ ပညာရွင္မ်ားက ယင္းေဆြးေႏြးပြဲသို႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကသည္။
ယခုႏွစ္ ရွန္ဂရီလာ ဒိုင္ယာေလာ့ဂ္သို႔ ႏိုင္ငံေပါင္း ၂၇ ႏိုင္ငံမွ ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးမ်ား၊ စစ္တပ္ အႀကီး အကဲမ်ား၊ လံုၿခံဳေရး ဆိုင္မရာ မူဝါဒ ခ်မွတ္သူမ်ား တက္ေရာက္ေသာ္လည္း စစ္အစိုးရဘက္မွ စင္ကာပူႏိုင္ငံ ဆုိင္ရာ ျမန္မာ သံအမတ္ႀကီး ဦး၀င္းျမင့္သာ တက္ေရာက္သည္။
ယမန္ႏွစ္မ်ားက ကာကြယ္ေရး ဝန္ႀကီးဌာန ဒုတိယဝန္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ေအးျမင့္ တက္ေရာက္ေလ့ ရွိေသာ္လည္း ယခုႏွစ္အတြက္ အမည္စာရင္း ေပးထားၿပီးမွ မတက္ေရာက္ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
စစ္အစိုးရ၏ ႏ်ဴကလီးယား ပိုင္ဆိုင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းမႈ အေထာက္အထားတခ်ိဳ႕ ေပၚထြက္လာျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာ ႏ်ဴကလီးယား အေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ ယင္း အစည္းအေ၀းတြင္ ေမးျမန္းမႈမ်ား ခံရႏိုင္သည့္ အတြက္ မတက္ေရာက္ျခင္း ျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ေလ့လာသူမ်ားက ဆိုသည္။
ရန္ကုန္ အေျခစိုက္ ၀ါရင့္ ႏိုင္ငံေရးသမား သခင္ခ်န္ထြန္းက “တေယာက္ေယာက္က သူ႔ကို အဲဒီအေၾကာင္း ေမးရင္ သူက တခုခု ေျပာရေတာ့မယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူမတက္တာလည္း ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္” ဟု ဆိုသည္။
ယခုႏွစ္ေဆြးေႏြးပြဲ ပထမေန႔တြင္ ေျမာက္ကိုရီးယားက ပစ္ခတ္ ႏွစ္ျမႇဳပ္ခဲ့ေသာ ေတာင္ကိုရီးယား စစ္သေဘၤာႏွင့္ ပတ္သက္၍ အထူးတလည္ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသည္။ ေတာင္ကိုရီးယား သမၼတ လီေျမာင္ဘတ္က ယင္းကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္၍ ကုလသမဂၢ လုံၿခဳံေရး ေကာင္စီမွ တဆင့္ ေျမာက္ကိုရီးယားကို အေရးယူ ေဆာင္ရြက္ေပးရန္ ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။
မစၥတာ လီေျမာင္ဘတ္က ၁၉၈၃ ခုႏွစ္က ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ အလည္လာေရာက္ေသာ ေတာင္ကိုရီးယား သမၼတ ခ်န္ဒူး၀မ္ ႏွင့္အဖြဲ႔အား ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ အာဇာနည္ ဗိမာန္တြင္ ေျမာက္ကိုရီးယား ကြန္မန္ဒုိတုိ႔က ဗုံးခြဲတိုက္ခိုက္ခဲ့သည့္ ျဖစ္ရပ္ကိုလည္း ထုတ္ေဖာ္ ေျပာဆိုခဲ့ေၾကာင္း ယင္းအစည္းအေ၀းသို႔ တက္ေရာက္ခဲ့သည့္ လန္ဒန္တကၠသုိလ္ စီးပြားပညာႏွင့္ ႏုိင္ငံေရး သိပၸံေက်ာင္း (LSE) မွ ႏိုင္ငံတကာ မဟာဗ်ဴဟာႏွင့္ လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာ သုေတသီ ေဒါက္တာ ဇာနည္က ဆုိသည္။
သုိ႔ေသာ္လည္း ေျမာက္ကိုရီးယားႏိုင္ငံက ျမန္မာျပည္အေပၚ ဒုံးက်ည္ႏွင့္ ႏ်ဴကလီးယားဆိုင္ရာ နည္းပညာမ်ား အေထာက္ အပံ့ ေပးေနျခင္းကို ထည့္သြင္း ေျပာၾကားခဲ့ျခင္း မရွိေၾကာင္း သိရသည္။
ေျမာက္ကိုရီးယား ႏိုင္ငံသည္ ဒုံးက်ည္ လက္နက္ႏွင့္ ႏ်ဴကလီးယား နည္းပညာမ်ားကို ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ တင္ပို႔ ေရာင္းခ် ေနေၾကာင္း ကုလသမဂၢ ကၽြမ္းက်င္သူမ်ားက ယခင္လက ထုတ္ျပန္သည့္ အစီရင္ခံစာတြင္ ပါရွိသည္။
ေျမာက္ကိုရီးယား ႏိုင္ငံသည္ လက္နက္မ်ားကို ျမန္မာႏိုင္ငံ အပါအ၀င္ အီရန္ႏွင့္ ဆီးရီးယား ႏိုင္ငံမ်ားသို႔ တင္ပို႔လ်က္ရွိၿပီး ကုလ သမဂၢ၏ အေရးယူမႈမ်ားကို ေရွာင္ရွားရန္ အတြက္ ၾကားခံ ကုမၸဏီမ်ား၊ တျခားေသာ အဆက္ အသြယ္မ်ားကို အသုံးျပဳလ်က္ ရွိေၾကာင္းလည္း ယင္း အစီရင္ခံစာကို လက္ခံရရွိ ထားသည့္ AP သတင္း တရပ္တြင္ ေရးသား ထားသည္။
Ref: ဧရာဝတီ္
Tuesday, June 8, 2010
လံုၿခံဳေရး ေဆြးေႏြးပြဲ ျမန္မာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ မတက္
စစ္အစိုးရ၏ ႏ်ဴကလီးယားလက္နက္ စီမံကိန္းေပါက္ၾကား
NEJ / ၀၇ ဇြန္ ၂၀၁၀
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ႏ်ဴကလီးယားလက္နက္ထုတ္လုပ္ေရး စီမံခ်က္မ်ားကို ေဖာ္ထုတ္သည့္ သတင္းမွတ္တမ္း တခု ေပါက္ၾကား ခ့ဲၿပီးသည့္ေနာက္ ျမန္မာ စစ္အစိုးရသည္ ႏ်ဴကလီးယား နည္းပညာကို ရရိွရန္ အားထုတ္ေနသည္ ဆိုသည့္အခ်က္မွာ ထင္ရွားေၾကာင္း ႏိုင္ငံတကာ အႏုျမဴစြမ္းအင္ ဧဂ်င္စီ ( IAEA) မွ ညႊန္ၾကားေရးမႉးေဟာင္း ေရာဘတ္ကယ္လီက ထုတ္ေဖာ္ ေျပာၾကားလိုက္သည္။
အဆိုပါ သတင္းမွတ္တမ္းကို ေနာ္ေ၀းႏိုင္ငံ အေျခစိုက္ ဒီမိုကရက္တစ္ ျမန္မာ့အသံ ဒီဗြီဘီက (၅) ႏွစ္ၾကာ စုံစမ္း ေထာက္လွမ္းမႈမ်ား ျပဳလုပ္ ခဲ့ၿပီးသည့္ေနာက္ ၿပီးခဲ့သည့္ ေသာၾကာေန႔ ဇြန္ (၄) ရက္တြင္ အယ္လ္ဂ်ာဇီးယား ႐ုပ္ျမင္သံၾကားမွ ထုတ္လႊင့္သြားျခင္းျဖစ္သည္။
စုံစမ္းေထာက္လွမ္းမႈမ်ားအတြက္ အေရးပါသည့္ အေထာက္အထား စာရြက္စာတမ္းမ်ား၊ ေရာင္စုံဓာတ္ပုံမ်ားကို ျမန္မာ စစ္တပ္မွ ႏ်ဴးကလီးယား တပ္ရင္းတြင္ တာ၀န္ ထမ္းေဆာင္ခဲ့သူ ဗိုလ္မႉး စိုင္းသိန္း၀င္းက ဒီဗြီဘီအား ေပးအပ္ကာ ေဖာ္ထုတ္ ေျပာဆိုလုိက္ျခင္း ျဖစ္သည္။
ၿမိဳင္ၿမိဳ႕ ႏ်ဴကလီးယား စီမံကိန္းစက္႐ံုတြင္ ဒုတိယတာ၀န္ခံ အျဖစ္ တာ၀န္ ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးသည့္ ဗိုလ္မႉး စိုင္းသိန္း၀င္းသည္ ဒုံးလက္နက္ ကၽြမ္းက်င္သူ ျမန္မာ စစ္အင္ဂ်င္နီယာ တဦးျဖစ္ၿပီး ႐ုရွႏိုင္ငံတြင္ ဒုံးပ်ံနည္းပညာမ်ား သင္ယူခဲ့သူျဖစ္သည္။
၎က ဒီဗြီဘီသုိ႔ ဆက္သြယ္ၿပီး ေပးပို႔ထားသည့္ အေထာက္အထား အခ်က္အလက္ မွတ္တမ္းမ်ားအရ ျမန္မာ စစ္တပ္သည္ ဒုံးလက္နက္ စီမံကိန္းမ်ား အတြက္ ႐ုရွထံမွ ေလ့က်င့္ သင္ယူေနေသာ အေထာက္အထား မ်ားကိုလည္း ေဖာ္ထုတ္ ေပးႏိုင္ခဲ့သည္။
“သူတို႔ တကယ္လုိခ်င္ေနတာ ႏ်ဴကလီးယားဗုံးပဲ။ ဒါဟာ သူတုိ႔ရဲ႕ အဓိက ရည္ရြယ္ခ်က္ပဲ” ဟု စိုင္းသိန္း၀င္း၏ ေျပာၾကားခ်က္ကို အယ္လ္ဂ်ာဇီးယား ႐ုပ္ျမင္သံၾကားတြင္ လႊင့္ထုတ္ခဲ့သည္။
အဆိုပါ အခ်က္အလက္မွတ္တမ္းမ်ားအား ဒီဗြီဘီႏွင့္အတူ ပူးေပါင္းကာ ေလ့လာခဲ့သည့္ ေရာဘတ္ကယ္လီ ကလည္း ျမန္မာ စစ္အစိုးရ၏ ႏ်ဴကလီးယား လက္နက္မ်ား ထုတ္လုပ္မႈ အေၾကာင္းကို အထူးေဆာင္းပါး တေစာင္ ေရးသား ေဖာ္ထုတ္ လုိက္ျခင္းျဖစ္သည္။
အဆုိပါေဆာင္းပါးတြင္ ဒုံးပ်ံႏွင့္ ႏ်ဴကလီးယားစီမံကိန္းမ်ားအတြက္ နမူနာစက္ပစၥည္း အစိတ္အပိုင္းမ်ား ထုတ္လုပ္ရာတြင္ ပါ၀င္ခဲ့သူ တဦးျဖစ္သည့္ ဗိုလ္မႉးစိုင္းသိန္း၀င္းက မႏၲေလးတိုင္း သပိတ္က်င္းၿမိဳ႕နယ္ရိွ ႏ်ဴကလီးယား တပ္ရင္း၏ ႏ်ဴကလီးယား ဓာတ္ေပါင္းဖို တည္ေဆာက္ျခင္း၊ ႏ်ဴကလီးယား သန္႔စင္စက္႐ုံမ်ား တည္ေဆာက္ျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဓာတ္ပုံမ်ားႏွင့္တကြ ျပသ ေျပာဆိုခ့ဲသည္ဟု မစၥတာ ကယ္လီက တင္ျပထားသည္။
ထို႔အျပင္ ဗိုလ္မႉးစိုင္းသိန္း၀င္းျပသသည့္ ဓာတ္ပုံမ်ားအရ စစ္အစိုးရသည္ ႏ်ဴးကလီးယားဗုံး လုပ္ရာတြင္ လိုအပ္ေသာ ယူေရနီယမ္ သတၱဳ ျပဳလုပ္ရန္ ႀကိဳးစားေနေၾကာင္း အခုိင္အမာ သိရိွရၿပီး ယင္းအခ်က္သည္ လက္နက္မ်ား ျပဳလုပ္ရာတြင္သာ အသုံး၀င္ေသာ ႏ်ဴကလီးယား နည္းပညာကို ရရိွရန္ အားထုတ္ေနသည္ ဆိုသည့္အခ်က္ကို ထင္ရွားေစသည္ဟု ၎ကဆိုသည္။
“စစ္အစိုးရက ပလူတိုနီယမ္ကို ႏ်ဴကလီးယားဗုံး ျပဳလုပ္ႏုိင္ဖို႔ nuclear reactor တခု တည္ေဆာက္ေနတဲ့ အေၾကာင္း ဗိုလ္မႉး စိုင္းသိန္း၀င္းကို ေျပာျပပါတယ္တဲ့” ဟု မစၥတာကယ္လီက ေဆာင္းပါးတြင္ ကိုးကားေဖာ္ျပထားသည္။
ျမန္မာစစ္အစိုးရသည္ ယူေရနီယမ္မ်ား တူးေဖာ္ေနျခင္း၊ တူးေဖာ္ရရိွသည့္ ယူေရနီယမ္မ်ားကို reactor ႏွင့္ ဗုံးမ်ားတြင္ အသုံးျပဳႏိုင္ေသာ ျဒပ္ေပါင္းမ်ားသို႔ ေျပာင္းလဲေနျခင္း၊ ႏ်ဴကလီးယား ဗုံးလုပ္ရာတြင္သာ အသုံးျပဳႏိုင္ေသာ reactor ႏွင့္ ယူေရနီယမ္ သန္႔စင္ စက္႐ုံမ်ားကို တည္ေဆာက္ရန္ ႀကိဳးစားေနျခင္း တုိ႔ကိုလည္း ဗိုလ္မႉး စိုင္းသိန္း၀င္း၏ အေထာက္အထားမ်ား အရ ေတြ႔ရိွရသည္ဟု ဆက္လက္ ေဖာ္ျပထားသည္။
လက္ရိွ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏အေျခအေနသည္ ႏ်ဴကလီးယား စီမံကိန္းအတြက္ လုိအပ္ေသာ အေဆာက္အအုံႏွင့္ စက္ပစၥည္းမ်ား တည္ေဆာက္ရန္ လုံေလာက္ေသာ အစြမ္း မရိွေသးဟု ဒီဗြီဘီ၏ အတုိင္ပင္ခံအဖြဲ႔မ်ားက ယူဆခဲ့ေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္ ဗိုလ္မႉးစိုင္းသိန္း၀င္းႏွင့္ အျခားရရိွေသာ အခ်က္အလက္မ်ားအရ စစ္အစုိးရသည္ ႏ်ဴကလီးယား လက္နက္ ထုတ္လုပ္ႏုိင္သည္ အထိ ရည္မွန္းထားၿပီး ယင္းအတြက္ အရင္းအျမစ္မ်ား တိုးခ်ဲ႕ သုံးစြဲေနသည္မွာ ထင္ရွားေၾကာင္း ေဆာင္းပါးတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ႏိုင္ငံတကာအႏုျမဴစြမ္းအင္ ဧဂ်င္စီ (IAEA) ႏွင့္ ၁၉၉၅ ခုနွစ္တြင္ ႏ်ဴကလီးယား လက္နက္မ်ား ရရိွေရး မႀကိဳးပမ္းပါ ဟူေသာ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ဥပေဒစံႏႈန္း သေဘာတူညီခ်က္ကို လက္မွတ္ေရးထိုး ထားေသာ္လည္း ဗိုလ္မႉးစိုင္းသိန္း၀င္း ယူေဆာင္လာသည့္ အေထာက္အထားမ်ားအရ ျမန္မာ စစ္အစိုးရ၏ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားသည္ IAEA ႏွင့္ သေဘာတူညီခ်က္ကို ခ်ဳိးေဖာက္ရာ ေရာက္သည္ဟုလည္း မစၥတာကယ္လီက တင္ျပထားသည္။
Ref: ေခတ္ၿပိဳင္
ကြမ္းၿခံကုန္းဓားျပမႈ လူ ၄ ဦးကို ရဲက ဖမ္းဆီး
ညိမ္းသူ
ေသာၾကာေန႔၊ ဇြန္လ ၀၄ ရက္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္
ရန္ကုန္ (မဇၩိမ) ။ ။ လူ ၃ ဦးေသဆံုးခဲ့ေသာ ကြမ္းၿခံကုန္း ဒရယ္လူးေက်းရြာ ဓားျပမႈက်ဴးလြန္သူဟု သံသယျဖင့္ လူ ၄ ဦးကို ဖမ္းဆီး ထားေၾကာင္း ရဲက ေျပာသည္။
ရန္ကုန္တိုင္း ကြမ္းျခံကုန္းၿမိဳ႕မွ ၁၄ မိုင္ေဝးေသာ ဒရယ္လူးေက်းရြာ ေဒၚသိန္းျမင့္ ေနအိမ္တြင္ ေမလ ၁၆ ရက္ေန႔က ဓားျပတိုက္မႈျဖင့္ ေကာ့မႉးၿမိဳ႕နယ္ ထန္းတပင္ရြာေန ဦးဆန္း (အသက္ ၅၉ ႏွစ္)၊ သထံုၿမိဳ႕ ေညာင္ကုန္းေလးရြာ ဇာတိသား ဦးေသာင္းလြင္ (ခ) ဦးေဆးလံုး၊ ဦးေအးလြင္ (ခ) ဦးျမင့္ေက်ာ္ႏွင့္ ဦးခင္ေမာင္ဝင္း (ခ) ဦးေမာင္ဝင္းတုိ႔ကို ဖမ္းမိထားသည္ဟု ေသာၾကာေန႔က ရန္ကုန္ ရဲခ်ဳပ္႐ံုးတြင္ ျပဳလုပ္ေသာ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲတြင္ ရဲခ်ဳပ္ ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ခင္ရီက ေျပာသည္။
ရြာသားမ်ားကို လက္ပစ္ဗံုး၊ ေသနတ္တို႔ျဖင့္ ပစ္ခတ္ထြက္ေျပးသြားခဲ့ေသာ ဦးေအးသန္းကေတာ့ လြတ္ေျမာက္ေနဆဲ ျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။
ဓားျပမ်ားက တပ္မ ၇၇ ေျချမန္တပ္ရင္းတံဆိပ္ပါ စစ္ဝတ္စံုမ်ား ဝတ္ဆင္ထားခဲ့သည္ဟု ရဲက ေျပာသည္။ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲတြင္ သိမ္းဆည္း ရမိေသာ ေအေက ၄၇ ေသနတ္ကိုလည္း ျပသထားသည္။
”ဒီိလို စစ္ယူနီေဖာင္းဝတ္လုပ္ရင္ တပ္မေတာ္ဘက္ကို လမ္းေၾကာင္းေျပာင္းသြားၿပီး သူတုိ႔လုပ္ရပ္ကို ေျခရာခံဖို႔ ခက္မယ္လို႔ ယူဆၿပီး ဝတ္ၾကတာ” ဟု ရဲခ်ဳပ္က ေျပာသည္။
အခင္းျဖစ္ပြားအၿပီး ၃ ရက္အၾကာ ယခင္က ဓားျပမႈတခုျဖင့္ ေထာင္က်ဖူးသူ ဥိီးဆန္းကို ဖမ္းမိရာက ဆက္လက္ ဖမ္းႏိုင္ျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ဆုိသည္။ ဦးေသာင္းလြင္၊ ဦးေအးလြင္တို႔မွာ ယခင္က ဓားျပမႈႏွင့္ လူသတ္မႈတို႔ အသီးသီး က်ဴးလြန္ဖူး၍ ႏွစ္ရွည္ ေထာင္က်ဖူးသူမ်ားလည္း ျဖစ္သည္။
ညအခ်ိန္ ဓားျပမႈတိုက္မႈတြင္ လူ ၂ ဦးပြဲခ်င္းၿပီး ေသဆံုးၿပီး၊ ၁၂ ဦး ဒဏ္ရာရရွိခဲ့သည္။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ဒဏ္ရာရရွိသူမ်ားအနက္ ၁ ဦး ထပ္မံ ေသဆံုးခဲ့သည္။
ဓားျပ ၅ ဦးက စစ္သားမ်ား စစ္ေဆးရန္ ဟန္ေဆာင္ၿပီး အိမ္ၿခံတြင္း ဝင္ေရာက္ကာ စာရင္းငွား ကုိသာေက်ာ္ႏွင့္ ကိုဖိုးထူးကို ၾကိဳးတုတ္ကာ အိမ္ရွင္ေဒၚသိန္းျမင့္ထံမွ ေငြေတာင္းစဥ္ ကိုဖိုးထူး လြတ္ေျမာက္ ထြက္ေျပးသြားၿပီး ”ဓားျပ၊ ဓားျပ” ဟု ေအာ္ဟစ္၍ ရြာသား ၃ဝ ခန္႔ အခင္းျဖစ္အိမ္နားသို႔ ေရာက္လာၿပီး ခဲမ်ား၊ ေလးခြမ်ားျဖင့္ ဝိုင္းဝန္းပတ္ခတ္ရာ ဓားျပမ်ားက ေသနတ္ျဖင့္ ျပန္လည္ ပစ္သည္ဟု ရဲက ေျပာသည္။
ဓားျပမ်ားက အိမ္ေနာက္ဘက္ ၿခံစည္း႐ိုးမွတဆင့္ ေဖာက္ထြက္ၿပီး ရြာလယ္လမ္းမ အေရာက္ ရြာသားမ်ားက လိုက္ပါ လာျပန္သည္ကို ေတြ႔ရာ လက္ပစ္ဗံုးျဖင့္ ပစ္ခတ္ထြက္ေျပးသြားရာ ေသဆံုး ဒဏ္ရာရမႈ ျဖစ္သြားခဲ့သည္။
Ref: မဇၽၥိမ
ထိုင္းႏိုင္ငံရွိ လူကုန္ကူးခံရသူ အမ်ားစုမွာ ျမန္မာမ်ားျဖစ္
ဥဆာ ဖိခ်ဳိင္း | စေနေန႔၊ ဇြန္လ ၀၅ ရက္ ၂၀၁၀
ခ်င္းမိုင္ (မဇၥ်ိမ) ။ ။ ထုိင္းႏုိင္ငံရွိ လူကုန္ကူးခံရသူ အမ်ားဆံုးမွာ ျမန္မာ လုပ္သားမ်ားျဖစ္ၿပီး ထုိင္းႏုိင္ငံ၏ တေန႔တျခား ႀကီးထြား က်ယ္ျပန္႔လာေသာ ငါးဖမ္း လုပ္ငန္းတြင္ အလုပ္သမားမ်ား ျပတ္လပ္ ေနျခင္းကလည္း လူကုန္ကူးမွႈ ျပႆနာကုိ ပုိမို ဆိုးရြား ေစခဲ့သည္ဟု လူ႔အခြင့္အေရး အုပ္စုမ်ားက ေျပာဆိုၾကသည္။
အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု၏ သတ္မွတ္ခ်က္အရ ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ လူကုန္ကူးခံရမႈ အေျခအေနမ်ားသည္ စုိးရိမ္စရာ ျဖစ္ေနၿပီး ၿပီးခဲ့သည့္ ႏွစ္ အနည္းငယ္အတြင္း ပုိမို မ်ားျပားလာခဲ့သည္ဟု အလုပ္သမား အခြင့္အေရး ျမွင့္တင္ေရး ကြန္ယက္ ဒါ႐ုိက္တာ Sompong Sakaew က မဇၥ်ိမကို ေျပာသည္။ ဤ NGO အဖြဲ႔အစည္းသည္ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ ေတာင္ဘက္ရွိ ထုိင္းႏုိင္ငံ၏ ပင္လယ္ေကြ႔ ငါးဖမ္းလုပ္ငန္းႏွင့္ ဆားထုတ္လုပ္မွႈ လုပ္ငန္းမ်ား အဓိက လုပ္ကုိင္ရာ စမတ္ဆခြန္ Samut Sakhon တြင္ အေျခစုိက္သည္။
“အႀကီးမားဆံုး ျပႆနာကေတာ့ ငါးဖမ္းလုပ္ငန္းေတြမွာပါ။ ျမန္မာအလုပ္သမားေတြဟာ အလွည့္ျဖား ခံရၿပီးေတာ့ အခက္အခဲ အပင္ပန္းဆံုးနဲ႔ အၾကာရွည္ဆံုး အလုပ္ေတြကုိ အတင္းအက်ပ္ လုပ္ခုိင္းတာ ခံေနရပါတယ္” ဟု Sompong Sakaew က ေျပာသည္။
မၾကာေသးခင္က ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားအရ ထုိင္းႏိုင္ငံရွိ ေရႊ႕ေျပာင္း အလုပ္သမား အေရအတြက္မွာ ၃ သန္းေက်ာ္ ရွိေနၿပီး ၎တို႔အနက္ တရားဝင္ မွတ္ပံု တင္ထားေသာ အလုပ္သမား အေရအတြက္မွာ ၇ သိန္းခန္႔သာ ရွိသည္။ ေရႊ႕ေျပာင္း အလုပ္သမား အမ်ားစုမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွ ျဖစ္ၾကသည္။
ထုိင္းႏုိင္ငံရွိ လုပ္ငန္းရွင္အမ်ားစုမွာ အလုပ္သမားမ်ားအား တရားဝင္ခန္႔ရန္ စိတ္ပါဝင္စားမႈ ေလ်ာ့နည္းေနၾကၿပီး လုပ္ငန္းရွင္ အမ်ားစုမွာ ဥပေဒကုိ ဆန္႔က်င္ကာ ေစ်းေပါေသာ တရားမဝင္ အလုပ္သမားမ်ားကုိသာ ခန္႔ထားေလ့ရွိၾကသည္။
“ထုိင္းႏုိင္ငံရဲ႕ ေရထြက္ပစၥည္း ထုတ္လုပ္မႈ လုပ္ငန္းမွာ လူကုန္ကူးမွႈ ျပႆနာေတြ ရွိေနတာကုိ မေျဖရွင္းႏုိင္ခဲ့ရင္ ထုိင္းႏုိင္ငံရဲ႕ ပင္လယ္ အစားအစာေတြဟာ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ သပိတ္ေမွာက္မႈ ခံရစရာ ရွိပါတယ္” ဟု Sompong Sakaew က သတိေပးခဲ့သည္။
ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ရွိ လူကုန္ကူးမွႈ ဆန္႔က်င္တိုက္ဖ်က္ေရး ေဖာင္ေဒးရွင္း၏ အဆိုအရ ယခုႏွစ္တြင္ လူကုန္ကူးခံရသည့္ အမႈေပါင္း ၁၃၈ ခုအထိ ေဖာင္ေဒးရွင္းသုိ႔ တိုင္ၾကားခဲ့ၿပီး ထုိႏႈန္းထားသည္ ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ကထက္ ၃ ဆမွ် ျမင့္တက္လာခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ထုိသတင္း ထုတ္ျပန္ခ်က္အား ဇြန္လ ၃ ရက္ေန႔က ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ လူကုန္ကူးမွႈ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အႀကိဳ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲတြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
ထုိင္းႏုိင္ငံ ေျမာက္ပုိင္းတြင္လည္း လူကုန္ကူးမႈ အေျခအေနမ်ားသည္ ဆိုးရြားလ်က္ပင္ ရွိေနသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ မဲေဆာက္ၿမိဳ႕မွ ျမန္မာ အမ်ဳိးသား လူငယ္မ်ားသည္ လိမ္လည္ လွည့္ျဖားခံရကာ ခ်င္းမိုင္ၿမိဳ႕တြင္ ႐ုိတီ ေရာင္းေနရသည့္ အျဖစ္မ်ဳိး ရွိေနၿပီး လူကုန္ကူးမႈ က်ဴးလြန္သူမ်ားသည္ ျမန္မာ ကေလးငယ္မ်ားအား ျဖားေယာင္းကာ ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ အလုပ္ လုပ္ခုိင္း႐ံုမွ်မက ေနာက္ပုိင္းတြင္ ထုိကေလးငယ္မ်ားအား ထုိင္းႏုိင္ငံ ေျမာက္ပုိင္းရွိ ၿမိဳ႕မ်ားတြင္ ပန္းမ်ား လွည့္လည္ ေရာင္းခ်ခုိင္းသည္လည္း ရွိေနသည္ဟု ခ်င္းမိုင္ၿမိဳ႕ရွိ ထုိင္းႏုိင္ငံေျမာက္ပုိင္း လူကုန္ကူးမႈ တိုက္ဖ်က္ေရး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ အဖြဲ႔၏ မန္ေနဂ်ာ Duan Wongsa က ေျပာၾကားခဲ့သည္။
“သိပ္ေတာင္ မၾကာေသးဘူး၊ လူကုန္ကူးတဲ့သူေတြက Tak ျပည္နယ္က နယ္စပ္တေလွ်ာက္မွာ ရွိတဲ့ ဒုကၡသည္ စခန္းေတြက ကေလးငယ္ေတြကုိ ထိုင္းႏုိင္ငံ အတြင္းပုိင္းက ျပည္နယ္ေတြကုိ ပုိ႔ၿပီးေတာ့ အလုပ္ လုပ္ခုိင္းၾကတယ္။ ကေလးေတြကုိ အရမ္းနည္းတဲ့ မျဖစ္စေလာက္ လစာေလးေတြနဲ႔ အိမ္ေဖာ္ လုပ္ခုိင္းၾကတယ္” ဟု သူမက ဆက္ေျပာခဲ့သည္။
လူကုန္ကူးမႈ တိုက္ဖ်က္ေရး ေၾကးမံု ေဖာင္ေဒးရွင္းမွ အႀကီးအကဲ Ekkalak Lumchomkae က ထုိင္းႏုိင္ငံမွာ လူကုန္ကူးမွႈ အေျခအေနသည္ စုိးရိမ္စရာေကာင္းသည့္ အက်ပ္အတည္း အေျခအေနကုိ ဆိုက္ေရာက္ေနၿပီး အဆိုးဆံုးမွာ ငါးဖမ္းလုပ္ငန္း နယ္ပယ္တြင္ ျဖစ္သည္ဟု မဇၥ်ိမကို ေျပာခဲ့သည္။
GreenFacts.org ဝက္ဘ္ဆိုဒ္က ၂၀၀၆ ခုႏွစ္တြင္ ထုိင္းႏုိင္ငံအား ငါးႏွင့္ ေရထြက္ကုန္ ပစၥည္းမ်ား တတိယ အမ်ားဆံုး တင္ပုိ႔ေသာ ႏုိင္ငံအျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့သည္။ သုိ႔ေသာ္ ထုိင္းႏုိင္ငံ၏ ငါးဖမ္းလုပ္ငန္းတြင္ အလုပ္သမားမ်ား ျပတ္လပ္လ်က္ ရွိေနၿပီး ခန္႔မွန္းခ်က္ တခုအရ အလုပ္သမား တေသာင္းေက်ာ္ လိုအပ္လ်က္ ရွိေနသည္။ ထိုကဲ့သုိ႔ အလုပ္သမား ျပတ္လပ္ ရွားပါးမႈသည္ လူကုန္ကူး သူမ်ားအတြက္ ေစ်းခ်ဳိခ်ဳိႏွင့္ အလုပ္သမားမ်ား ရွာေဖြေပးစရာ လုပ္ကြက္တခုကို ျဖစ္ထြန္းေစခဲ့သည္။
“ကြင္းဆင္းေလ့လာမႈေတြအရ လူကုန္ကူးသူေတြရဲ႕ ေနာက္မွာ ႏုိင္ငံေရး သမားတခ်ဳိ႕နဲ႔ အရာရွိတခ်ဳိ႕ ရွိေနၿပီး လူကုန္ကူး သူေတြကုိ အကာအကြယ္ ေပးေနပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဥပေဒေတြဟာ ထိေရာက္မႈမရွိ ျဖစ္ကုန္ၿပီး အရာရွိေတြကလည္း ဥပေဒကုိ လ်စ္လ်ဴရႈ ေနၾကပါတယ္” ဟု Ekkalak က ဆိုခဲ့သည္။
လူကုန္ကူးခံရသူမ်ား လုပ္ကုိင္ေနရသည့္ အျခားလုပ္ငန္းမ်ားမွာ ျပည့္တန္ဆာ လုပ္ငန္း၊ ေတာင္းစားသည့္ လုပ္ငန္းႏွင့္ ပန္းေရာင္းသည့္ လုပ္ငန္းမ်ား ျဖစ္ၿပီး အေျခအေနမ်ားမွာ ၂၀၀၈ ႏွင့္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္မ်ားက ကဲ့သုိ႔ပင္ တုိးတက္မႈ မရွိေသးဟု ေၾကးမံု ေဖာင္ေဒးရွင္း၏ သတင္း ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ပါရွိသည္။
ထုိ႔ျပင္ ျမန္မာအလုပ္သမားမ်ားက ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ အလုပ္လုပ္ခြင့္ ရရန္အတြက္ လူပြဲစားမ်ားသုိ႔ ေပးရသည့္ ေငြေၾကး ပမာဏမွာလည္း ပိုမ်ားလာၿပီး မၾကာေသးခင္က ေပါက္ေစ်းအရဆိုလွ်င္ ဘတ္ ၂၀၀၀၀ (အေမရိကန္ေဒၚလာ ၆၀၀ ခန္႔) မွ ဘတ္ ၂၅၀၀၀ အထိ ရွိေနၿပီး ၿပီးခဲ့သည့္ ႏွစ္က လူပြဲစားမ်ား ေတာင္းဆုိသည့္ ႏႈန္းထက္ ၂ ဆနီးပါး ျမင့္တက္ေနသည္။ အလုပ္သမား အမ်ားစုမွာ ထုိေငြကုိ ျပန္ဆပ္ ႏုိင္ေရးအတြက္ အနည္းဆံုး တႏွစ္ခန္႔ ယူရေလ့ရွိသည္ဟု Ekkalak က ေျပာသည္။
Ekkalak က ဆက္လက္ေျပာရာတြင္ ထိုင္းရဲမ်ားသည္ သံသယရွိေသာ စက္႐ံုမ်ားအား အလစ္ဝင္ေရာက္ စစ္ေဆးျခင္း အားျဖင့္ ျမန္မာ လူကုန္ကူးသူ အနည္းစုကုိသာ ဖမ္းဆီးႏုိင္ခဲ့ၿပီး ေနာက္ကြယ္မွ ႀကိဳးကုိင္ေနသူမ်ားကုိမူ ဖမ္းဆီးႏုိင္ျခင္း မရွိဟု ေျပာခဲ့သည္။ “ေဒသတြင္းက ရဲေတြဟာ အဓိက က်သူေတြကုိ က်ေတာ့ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ လူကုန္ကူးမႈ တုိက္ဖ်က္ေရး အတိုင္း အေရးယူဖို႔ ဝန္ေလး ေနၾကၿပီးေတာ့ သိပ္အဓိက မက်တဲ့ လူေတြကုိပဲ အေရး ယူေနၾကပါတယ္” ဟု ေျပာခဲ့သည္။
ထုိေဖာင္ေဒးရွင္းမွ လူကုန္ကူးမွႈ ျပႆနာ ဆိုးဆိုးရြားရြားျဖစ္ေနေသာ ပင္လယ္ႏွင့္ ထိစပ္ေနသည့္ Songkhla၊ Chonburi၊ Samut Sakhon ႏွင့္ Samut Prakan ျပည္နယ္မ်ားအား နာမည္ပ်က္ စာရင္းထဲသုိ႔ ထည့္သြင္းခဲ့သည္။
မဲေဆာက္ၿမိဳ႕မွ ၁၄ ႏွစ္ အရြယ္ရွိ မူဆလင္ ကေလးမေလး တဦးသည္ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕တြင္ ပန္းလွည့္လည္ ေရာင္းခ်ရန္ ျဖားေယာင္းျခင္း ခံခဲ့ရၿပီး သူမ အလုပ္လုပ္ခဲ့သည့္ ၂ ႏွစ္စာ အတြက္ သူမ၏ အလုပ္ရွင္ထံမွ လခ မရခဲ့ဟု ေျပာသည္။
“သူတို႔က အေမ့ကုိ သမီးရဲ႕ လုပ္အားခေတြ ေပးမယ္လို႔ ေျပာတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေမလည္း တကယ္ မရဘူး။ သမီး ပန္းေရာင္းလို႔ ပုိက္ဆံ သိပ္မရတဲ့ အခါမ်ဳိးဆို ေခါင္းကုိလည္း ႐ုိက္တယ္” ဟု ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္ ကေလးမေလးက ေျပာခဲ့သည္။
သူမသည္ အိမ္နီးခ်င္းမ်ား အကူအညီျဖင့္ အဓမၼခုိင္းေစသူ အလုပ္ရွင္ လက္ထဲမွ ထြက္ေျပး လြတ္ေျမာက္ခဲ့ၿပီး မဲေဆာက္ၿမိဳ႕သုိ႔ ျပန္လာခဲ့သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံႏွင့္ နယ္စပ္ မဲေဆာက္ၿမိဳ႕၊ ထုိင္းႏိုင္ငံ အေနာက္ေတာင္ ကမ္း႐ုိးတန္းရွိ နယ္စပ္ ရေနာင္းၿမိဳ႕ႏွင့္ ေျမာက္ပုိင္းရွိ ခ်င္းရုိင္ေဒသ တို႔သည္ လူကုန္ကူးသူမ်ား က်က္စားေသာ ေနရာမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။
ထုိင္းႏုိင္ငံ လူမွႈဖြံ႔ၿဖိဳးေရးႏွင့္ လံုၿခံဳေရးဝန္ႀကီး Issara Somchai က ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္ လူကုန္ကူးမႈ တိုက္ဖ်က္ေရး ကင္ပိန္း ဖြင့္ပြဲတြင္ လူကုန္ကူးမွႈမ်ားသည္ ရွႈပ္ေထြးေသာ အေနအထားမ်ား ျဖစ္လာေနသည္ဟု ေျပာခဲ့သည္။
လူကုန္ကူးမႈ ကြန္ယက္မ်ားသည္ ကေလးငယ္မ်ားႏွင့္ လူငယ္မ်ား၏ ပုိမိုတိုးတက္လိုေသာ ဘဝကုိ ရရွိလိုသည့္ စိတ္ဆႏၵ အေျခအေနကုိ အသံုးခ် မက္လံုးေပးကာ ၎တုိ႔အား အႏၱရာယ္ရွိေသာ အေျခအေနသုိ႔ တြန္းပုိ႔လ်က္ရွိေနသည္ဟု ထုိင္းႏုိင္ငံ ျပည္သူ႔ ဆက္ဆံေရးဌာန ဝက္ဘ္ဆိုဒ္၏ ေသာၾကာေန႔က ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ သိရသည္။
ထုိင္းႏုိင္ငံ၏ ပထမဆံုးေသာ လူကုန္ကူးမွႈ တိုက္ဖ်က္ေရး ဥပေဒသည္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဇြန္လတြင္ စတင္ခ်မွတ္ခဲ့ကာ တစစ ႀကီးထြား လာေနသည့္ ျပႆနာကုိ ေျဖရွင္းရန္ ရည္ရြယ္ခဲ့သည္။ ထုိဥပေဒအရ တရားမဝင္ အလုပ္ခန္႔ထားမႈ၊ တရားမဝင္ လူကုန္ကူး ေခၚေဆာင္သြားမွႈ၊ လူပြဲစားမ်ားမွ အလုပ္သမားမ်ားအား တရားမဝင္ လႊဲေျပာင္းေရာင္းခ်မႈ၊ ၿခိမ္းေျခာက္ကာ အလုပ္ခုိင္းေစမႈ၊ ေခါင္းပံုျဖတ္ရန္ ရည္ရြယ္ခ်က္ျဖင့္ အလုပ္အတင္းအက်ပ္ ခုိင္းေစမႈ စသည့္ လူကုန္ကူးမႈ ပံုစံမ်ဳိးစံုအား တားျမစ္ထားသည္။
ထုိဥပေဒအရ လူကုန္ကူးခံရသူမ်ားအား ျပည့္တန္ဆာ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ခုိင္းေစျခင္း၊ အျပာစာအုပ္ အျပာဗီဒီယို စသည့္ ရာဂစိတ္ ျဖစ္ေစရန္ ရည္ရြယ္သည့္ အရာမ်ား ျဖန္႔ခ်ိရန္အတြက္ လူကုန္ကူးခံရသူ အမ်ဳိးသမီးမ်ားအား အသံုးခ်ျခင္း၊ လိင္ပုိင္းဆုိင္ရာ အျမတ္ထုတ္ေသာ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အသံုးခ်ျခင္း၊ ကၽြန္ကဲ့သုိ႔ ခုိင္းေစျခင္း၊ အတင္းအက်ပ္ ေတာင္းစားခုိင္းကာ ေတာင္း၍ရသည့္ ပုိက္ဆံမ်ားအား ေခါင္းပံုျဖတ္ျခင္း၊ ကုိယ္တြင္း အဂၤါ အစိတ္အပုိင္းမ်ားအား ေရာင္းခ်ရန္အတြက္ အက်ပ္ကုိင္ျခင္းတို႔ႏွင့္ လူကုန္ကူးကာ ေခါင္းပံုျဖတ္ အျမတ္ထုတ္မႈ ပံုစံမ်ဳိးစံုအား တင္းက်ပ္စြာ တားျမစ္ထားသည္။
သုိ႔ေသာ္ လူအခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားက ျပႆနာ ေျပလည္မႈသည္ ဥပေဒျပ႒ာန္း႐ံုႏွင့္ မလံုေလာက္ဘဲ ထုိဥပေဒကုိ လိုက္နာ အသံုးခ်ၾကမွ သာလွ်င္ ျပႆနာမ်ား ေလ်ာ့နည္းသြား လိမ့္မည္ဟု ေထာက္ျပခဲ့ၾကသည္။ ေဒသဆိုင္ရာ ရဲမ်ားသည္ လက္နက္မ်ား ကုိင္ေဆာင္ထားေလ့ ရွိသည့္ သုိ႔မဟုတ္ လူမႈေရး အရွိန္အဝါ ၾသဇာႀကီးသည့္ လူကုန္ကူးသူမ်ားအား ဖမ္းဆီး အေရးယူရန္ စိတ္မပါဘဲ ျဖစ္ေနၾကကာ ဥပေဒမွ ျပ႒ာန္းထားသေလာက္ အေရးယူမႈမ်ား မျပဳလုပ္ဘဲ အျဖစ္သေဘာခန္႔သာ ေဆာင္ရြက္ အေရးယူေနၾကသည္ဟု လူ႔အခြင့္အေရး လွႈပ္ရွားသူမ်ားက ဆိုၾကသည္။
Ref: မဇၽၥိမ
Saturday, June 5, 2010
ကမၻာႏွစ္ခုု ၾကားက ရတနာနတ္မယ္
May 2, 2010
မၾကာေသးခင္က ထြက္တဲ့ ၾသစေၾတးလ် အေရွ႕ပိုင္း Griffith University ရဲ႕ Review journal အမွတ္စဥ္ 27 မွာ ေရးထားတဲ့ Between Two Worlds ဆိုတဲ့ စာတပုဒ္ကို ဆရာမ ေဒၚၾကည္ေမေကာင္း ဘေလာ့မွာေပးတဲ့ လင့္ေတြက တဆင့္ ဖတ္လိုက္မိတယ္။
အဲဒီ ဂ်ာနယ္ေလးက တခါထုတ္ရင္ ေခါင္းစဥ္ Theme တခု ေအာက္မွာ ဝိုင္းေရး ၾကတာမ်ဳိးေလးပါ။ အဲဒီ အမွတ္စဥ္ ၂၇ ကလည္း food အစားအစာ အေၾကာင္းပါ။ ေတာ္ရံုဆိုလည္း အဲဒီ ေခါင္းစဥ္ ေအာက္မွာ ကိုယ္တုိ႔လို လူေတြ အတြက္ ဒီ ေလာက္ စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းမယ့္ စာမ်ဳိး ပါလာမယ္လုိ႔ ထင္စရာ အေၾကာင္း သိပ္မရွိဘူးေလ။ ေတြ႔မယ့္ ေတြ႔လိုက္ ေတာ့ ဗမာလူမ်ဳိးေတြ အေတာ္ စိတ္ဝင္စားတဲ့ အမ်ဳိးသမီး တေယာက္ အေၾကာင္း ျဖစ္ေနတယ္။
မင္းေဆြ မင္းမ်ဳိး ကုန္းေဘာင္ဆက္လည္းျဖစ္၊ ပံုျပင္ ဆန္ဆန္ လွ်ဳိ႕ဝွက္ သည္းဖို ဆန္ဆန္၊ နားစြန္ နားဖ်ား ၾကား ခဲ့ရဖူးတဲ့ အာဏာရွင္ေဟာင္း ဦးေနဝင္းႀကီးရဲ႕ ဇနီးေဟာင္း တေယာက္လည္း ျဖစ္ခဲ့ဖူးတဲ့ ရတနာနတ္မယ္ရဲ႕ တပိုင္း တစ ပံု ရိပ္ တခ်ိဳ႕ကို သူမရဲ႕ အီတာလ်ံ တက္စကန္နီ ေတာစာ ပံုစံ ေကၽြးေမြး တည္ခင္းတဲ့ ေန႔လည္စာ ဝိုင္းေလး တခုမွာ ေနာက္ ခံထားၿပီး ေရးထားတာပါ။
ရတနာနတ္မယ္
အဲဒီ စာေလးကို စိတ္ဝင္တစား ဖတ္ရင္း တခ်ိဳ႕ အခ်က္ေလးေတြကို ေရြးၿပီး ေဝမွ်ခ်င္စိတ္ ျဖစ္လာ မိတယ္။ ေဝမွ် ခ်င္တယ္ ဆိုတာလည္း ဘာအက်ိဳးျပဳ၊ ဘာဝါဒ ျဖန္႔မွ မဟုတ္ဘူး ဆိုတာ ရွင္းပါတယ္။ လူ႔သဘာဝ ဒီလို အေၾကာင္းေလး ေတြကို သိခ်င္ စိတ္ဝင္စားတာ မဆန္းလုိ႔မုိ႔ ဗမာျပည္က စာအုပ္ေတြမွာ ေမာင္သန္းေဆြ (ထားဝယ္) ေရးတဲ့ မင္းေဆြ မင္း မ်ဳိးေတြ အေၾကာင္း စိတ္ဝင္တစား လိုက္ဖတ္ရသလိုမ်ဳိးပဲ ဆိုပါေတာ့ေလ။
ဒီေဆာင္းပါး အရေတာ့ ေဆာင္းပါးရွင္ ကိုယ္တိုင္က ေရာမကေန တဆင့္ အီတလီရဲ႕ နာမည္ေက်ာ္ Tuscany ျပည္နယ္ ၿမဳိ႕ေတာ္ ျဖစ္တဲ့ Florence မွာ ေနထိုင္တဲ့ Ms June Rose Bellamy ေခၚ ရတနာနတ္မယ္ ရဲ႕ Associazione Culturale Arte e Gastronomia Orientale လုိ႔ ဆိုင္းဘုတ္ ခ်ိတ္ဆြဲထားတဲ့ အိမ္ေလးကုိ အလည္အပတ္ ေရာက္သြားပံုနဲ႔ စ ထားပါ တယ္။ သူ႔ ေဆာင္းပါးေလးက အီတာလ်ံ အစားအေသာက္ အေၾကာင္းေလးေတြ သူမ ခ်က္ပံု ျပဳတ္ပံုေလးေတြ တပိုဒ္၊ သူမ ရဲ႕ေနာက္ခံ ဇာတ္ေၾကာင္းေလးေတြ တပိုဒ္နဲ႔ တကယ့္ ျပဇာတ္ဆန္ဆန္ေလး ေရးထားတာပါ။ အဲဒီ အထဲမွာမွ သူမ ကိုယ္ တိုင္ ဖြင့္ဟေျပာျပတဲ့ တခ်ိဳ႕ စကားေလးေတြဟာ ေတာ္ေတာ္ စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းပါတယ္။
တကယ္ေတာ့ ဗမာ့သမုိင္းမွာ ေခတ္မီသူ၊ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲလိုသူလုိ႔ လူသိမ်ား ထင္ရွားတဲ့ ကေနာင္မင္းသားႀကီးရဲ႕ ျမစ္ ေတာ္တေယာက္ အေနနဲ႔တင္ သူမဘဝက စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းေနခဲ့ပါၿပီ။ အင္ဂလို ကျပား ျဖစ္တာ၊ ေခ်ာတာလွတာ ေခတ္ဆန္တာ ေနာက္ဆံုး ဗမာျပည္က နာမယ္ေက်ာ္ အာဏာရွင္ႀကီးနဲ႔ လက္ထပ္ လိုက္တာ ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြကေတာ့ ထပ္ဆင့္ပိုကဲၿပီး ေျပာမဆံုးေပါင္ ေတာသံုးေထာင္ ျဖစ္သြားရေတာ့တာပါပဲ။
သူတုိ႔ မိသားစုရဲ႕ အရြယ္ အပိုင္းအျခား ပံုရိပ္ေတြကို တြက္ခ်က္ ခန္႔မွန္းၾကည့္ေတာ့ သူမရဲ႕ မိခင္ လင္းပင္ မင္းသားႀကီးရဲ႕ သမီးေတာ္ ထိပ္တင္ မလတ္က အသက္ ၃၄ ႏွစ္မွာ သူမထက္ ၁၆ ႏွစ္ ႀကီးတဲ့ ၾသစေၾတးလ် ႏုိင္ငံသား အဂၤလိပ္ လူမ်ဳိး ဘြက္ကီ ျမင္းပြဲဒိုင္ Mr Herbert Bellamy နဲ႔ လက္ထပ္တယ္။ ေလးႏွစ္ၾကာမွ သူမကို ေမြးတယ္။ သူမ ကိုယ္တိုင္ကေတာ့ အသက္ ၂၂ ႏွစ္မွာ ပထမ အိမ္ေထာင္ ျဖစ္တဲ့ အီတာလ်ံ လူမ်ဳိး၊ WHO က ဗမာျပည္မွာ တာဝန္က်တဲ့ ဆရာဝန္ တေယာက္နဲ႔ လက္ထပ္တယ္၊ သားေလး ၂ေယာက္ ရတယ္ စသျဖင့္ အရြယ္ေတြ အရိပ္ေတြကို အရင္ ပံုေဖာ္ၾကည့္မိ တယ္။
ဧည့္သည္အတြက္ ခ်က္ျပဳတ္၊ စကားလက္ဆံုၾကရင္း နံရံမွာ ခ်ိတ္ဆြဲထားတဲ့ နန္းဆန္ဆန္ ဝတ္စံုေတြနဲ႔ အဘိုးအဘြား မိ သားစုပံုေတြကေန သူမရဲ႕ ေနာက္ခံ ဘဝေတြ၊ သူမ အေဖအေၾကာင္းေတြကို စိတ္ပါ လက္ပါ ေျပာျပေနတဲ့ ရတနာ နတ္ မယ္ဟာ သူမအတြက္ အိမ္မက္ဆိုး ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ဦးေနဝင္းနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အေၾကာင္းေတြကိုေတာ့ သိပ္အမ်ားႀကီး ေျပာခ်င္ပံု မရဘူးလုိ႔ ဆိုထားတယ္။
အဲဒီ အခ်က္ေတြထဲမွာမွ သူမ ရဲ႕ အေမထိပ္တင္မလတ္ဟာ ဖခင္ ျဖစ္သူ လင္းပင္ မင္းသားႀကီး ျပည္ေျပးဘဝနဲ႔ အိႏၵိယမွာ ေနထိုင္ခဲ့ၾကတဲ့အခိုက္ အထက္တန္းလႊာ အသိုင္းအဝိုင္းနဲ႔ ဝင္ဆံ့ခဲ့ၿပီး (အေရွ႕တိုင္း တိဗက္ ေတာင္တန္း ႏုိင္ငံ တခုဆီက) အိမ္ေရွ႕ မင္းသားတပါးနဲ႔ ေစ့စပ္ ေၾကာင္းလမ္းတဲ့ အထိ ျဖစ္ခဲ့တယ္လုိ႔ ဆိုတယ္။ လက္ထပ္ပြဲ မတိုင္ခင္ ရက္အနည္းငယ္ အလိုေလးမွာ မင္းသား အဆိပ္ခတ္ ခံခဲ့ရလုိ႔ လြဲခဲ့ရတဲ့ အေၾကာင္းေလးကလည္း လြမ္း သလိုလို ဆန္းသလိုလို။
ဖတ္ေနရင္း မ်က္လံုး က်ယ္သြားျပန္တာက သူမရဲ႕အေဖ ငယ္စဥ္က ႀကီးပြားရာ ႀကီးပြားေၾကာင္း ၾသစေၾတးလ်တိုက္ တေၾကာ ေျခဆန္႔ရင္း Kalgoorlie ေရႊေတာအထိ ေရာက္ခဲ့ ေငြရွာခဲ့တယ္ ဆိုတဲ့ စာေၾကာင္းေလးပါ ။
( စကားခ်ပ္ ---- Kalgoorlie ဆိုတာ ၿမဳိ႕ေတာ္နဲ႔ အေတာ္လွမ္းတဲ့ လက္ရွိ ကိုယ္ေနထိုင္ေနတဲ့ ေရႊတြင္း ၿမဳိ႕ကေလး တခု မုိ႔ပါ။ လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္ ၁ဝဝ ေက်ာ္ေလာက္က ေရႊေၾကာႀကီးေတြ အႀကီးအက်ယ္ ေပၚလုိ႔ တကမၻာလံုးက လူေတြ ေရႊလာရွာခဲ့တဲ့ ေနရာတခု ျဖစ္ခဲ့ဖူးတယ္။ အခုလည္း ကမၻာ့ေတာင္ျခမ္းမွာ အႀကီးဆံုး ေရႊတြင္းႀကီး ရွိေနေလရဲ႕)
အဲဒီမွာ မစၥတာ ဘယ္လာမီ တေယာက္ အသက္ႀကီးမွရတဲ့ သမီးေလးကို သူငယ္ငယ္က ႀကီးျပင္းခဲ့တဲ့ ၾသစေၾတးလ် တိုက္ႀကီးရဲ႕ ေရေျမ သဘာဝေတြအေၾကာင္း ကာဂူးလီဆိုတဲ့ ေရႊတြင္းၿမဳိ႕ေလးက ထူးဆန္းလွတဲ့ အျဖဴေရာင္ ကတၱဝါႀကီး ေတြ အေၾကာင္း၊ ျမန္မာျပည္က ၾကက္တူေရြး အစိမ္းေလးေတြနဲ႔ ယွဥ္ၿပီး ေျပာျပေနတဲ့ ပံုကိုလည္း ျမင္ေယာင္ ၾကည့္မိ တယ္။
ေနာက္ေတာ့ ဒုတိယ ကမၻာစစ္ျဖစ္ ဂ်ပန္ ဝင္လာတဲ့အခါ သူတုိ႔မိသားစု အိႏၵိယကို စစ္ေျပးတဲ့ အေၾကာင္းေတြ သာသနာ ျပဳေက်ာင္း ဆရာမေတြက ေသြးေႏွာ ကေလးမေလးကို ႏွိမ္ပံု၊ အရက္ခြဲ ပံုေတြ၊ ျပန္ရြဲ႕လုိ႔ ေက်ာင္းက အထုတ္ခံရပံုေတြ။ ဂ်ပန္ေတြ ျပန္ထြက္သြားေတာ့ ၁၄ ႏွစ္ သမီး မွာ မိသားစုလိုက္ ဗမာျပည္ ျပန္လာၾကၿပီး ေမၿမဳိ႕မွာ အေျခခ် ေနထိုင္တာေတြ စတဲ့ အေၾကာင္းေတြကို တျခား စာအုပ္ေတြထဲက အခ်က္အလက္ေတြနဲ႔ အစီစဥ္တက် တြဲစပ္ၿပီး တင္ျပထားပံုက စာေရးသူ ဟာ June Rose တည္ခင္းတဲ့ အထူး စပါယ္ရွယ္ ယုန္သဲေခ် အစာသြပ္ဟင္းထက္ သူမ အေၾကာင္းေတြကိုသာ စိတ္ဝင္ စားေနခဲ့လုိ႔သာေပါ့။
သူမရဲ႕ ေယာက္်ားဆန္ပံု သြက္လက္ခ်က္ျခာပံု အေၾကာင္း မိသားစုပိုင္ ကားစုတ္ကေလးကို ကိုယ္တိုင္ အင္ဂ်င္ႏွိဳးပံုကို ျမင္ ခဲ့ရတဲ့ မိသားစု မိတ္ေဆြ တေယာက္ရဲ႕ မွတ္တမ္း အပိုင္းအစေလး ကိုလည္း ထည့္ေရးထားေသးတယ္။ ေနာက္တခါ ဗမာ ျပည္မွာ စစ္ၿပီးေခတ္က ဟိုးေလး တေၾကာ္ စိတ္ဝင္စားခဲ့ၾကတဲ့ Purple Plain ရုပ္ရွင္မွာ ေဟာလိဝုဒ္ မင္းသား ဂေရဂရီပတ္ နဲ႔ တြဲဖက္ သရုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ ဦးစြာ သေဘာတူခဲ့သူ ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း သိလိုက္ရတယ္။ အဲဒီ မွာ ဗမာ့ ယဥ္ေက်းမႈနဲ႔ မေလ်ာ္ တဲ့ ထုတ္လုပ္သူဘက္က ေတာင္းဆိုခ်က္ေတြေၾကာင့္ သူမဘက္က ဖ်က္သိမ္းခဲ့တယ္လုိ႔ ဆိုတယ္။ အဲဒီ ေနာက္မွသာ ဝင္း မင္းသန္းနဲ႔ သေဘာတူၿပီး ရုပ္ရွင္ကို ဆက္လက္ ရိုက္ကူးခဲ့တာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။
ေနာက္ေတာ့ အီတာလ်ံ လူမ်ဳိး WHO ဝန္ထမ္း ဆရာဝန္နဲ႔ အိမ္ေထာင္က်ရင္း လြတ္လပ္ေရး ရခါစ ျမန္မာ့ ႏုိင္ငံေရး မျငိမ္မသက္ လိွဳင္းေတြၾကား ကြန္ျမဴနစ္ေတြက သူ႔ အမ်ဳိးသားကို ျပန္ေပး ဆြဲသြားပံုကိုလည္း ျပန္ေျပာင္း ေျပာျပထား ေသး တယ္။ ျပန္ေပးသမား ကြန္ျမဴနစ္ေတြဟာ ေခတ္ပညာတက္ ေက်ာင္းသားေဟာင္းေတြ ျဖစ္တာ၊ သူတုိ႔ မိသားစုကို ေကာင္း ေကာင္း မြန္မြန္ ရွင္းျပဆက္ဆံခဲ့တာ၊ ေနာက္ေတာ့ သူ႔ အမ်ဳိးသား ျပန္လြတ္လာတဲ့ေနာက္ ျမန္မာ အစိုးရကလည္း သူတုိ႔ ကို ႏုိင္ငံက ခြာဖုိ႔ အၾကံေပးတာေၾကာင့္ သူ႔အမ်ဳိးသား တာဝန္က်ရာ ႏုိင္ငံရပ္ျခားေတြမွာ လိုက္ပါ ေနထိုင္ရင္း အီတလီမွာ အေျခခ် ခဲ့ၾကတယ္။
ဦးေနဝင္းနဲ႔ ဇာတ္လမ္း စခဲ့ပံုကိုေတာ့ ခပ္ပါးပါးေလးပဲ ေျပာျပထားတယ္။ သူ႔ အမ်ဳိးသားနဲ႔ ကြာရွင္း ျပတ္စဲလိုက္ၿပီး သား ေလး ၂ ေယာက္ နဲ႔ အတူ အီတလီမွာပဲ ေနထိုင္ေနတဲ့ တေလွ်ာက္ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္း ဦးေနဝင္း လက္ထက္မွာ ျမန္ မာျပည္ဟာ အထီးက်န္ ဆန္လာတာ ဆင္းရဲလာတာ ေတြကို မ်က္ေျခမျပတ္ သိျမင္ေနခဲ့ၿပီး သူ႔ဖခင္ ေမၿမဳိ႕မွာ ဆံုးေတာ့ လည္း ခဏတျဖဳတ္ ျပန္လာႏုိင္ခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနာက္တေခါက္ သူ႔ မိခင္ နာမက်န္း ျဖစ္တဲ့ အခ်ိန္မွာေတာ့ ျမန္မာသံရံုးက ဗီဇာ ထုတ္မေပးေတာ့ဘူး။ အဲဒီမွာ ကြယ္လြန္သြားၿပီ ျဖစ္တဲ့ ဦးေနဝင္းရဲ႕ဇနီး ကစ္တီ ဘသန္းနဲ႔ အထက္တန္းလႊာ အသိုင္း အဝိုင္း တေၾကာ ရင္းႏွီးခဲ့ဖူးတဲ့ အေလ်ာက္ ဦးေနဝင္းဆီကို သံၾကိဳးရိုက္ အကူအညီ ေတာင္းရာကေန အဆက္အသြယ္ ရခဲ့ ၿပီး သိပ္မၾကာခင္ ၁၉၇၆ မွာ လက္ထပ္လိုက္ၾကတယ္။ အဲဒီ လက္ထပ္ပြဲက ခပ္ရိုးရိုးသာ ျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္းကိုလည္း ‘It was not one of those lavish things’ လုိ႔ သူမက ဆိုတယ္။
ဦးေနဝင္းက ဘာေၾကာင့္ ရတနာ နတ္မယ္ကို လက္ထပ္ခဲ့သလဲ၊ ရတနာနတ္မယ္လုိ႔ အသိမ်ားတဲ့ June Rose ကလည္း ဘာေၾကာင့္ ဦးေနဝင္း ရဲ႕ လက္ထပ္ခြင့္ကို လြယ္လြယ္ ကူကူ လက္ခံခဲ့သလဲ ဆိုတာ ကာယကံရွင္မ်ားသာ အေၾကာင္းမွန္ ကို သိႏုိင္မယ္ ျဖစ္ေပမယ့္ ဒီေဆာင္းပါးေလးထဲက သူမရဲ႕ စကား တခ်ိဳ႕ကေတာ့ စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းေနခဲ့တာ အမွန္ ပါပဲ။ ဘယ္သူ႔ကိုမွ တိုင္တည္ျခင္း မရွိတဲ့ ေမးခြန္း ဆန္ဆန္ အေျဖ မပါတဲ့ စကားတခ်ိဳ႕က ရည္မွန္းထားတာေတြကို က်မ ေဆာင္ ရြက္ႏုိင္ခဲ့သလား၊ တခုုခု ၿပီးေျမာက္ခဲ့သလား တဲ့။
အဲဒီအေၾကာင္းေတြ ေရာက္လာတဲ့ အခါမွာေတာ့ စိတ္လွဳပ္ရွားေနဟန္ ရွိတဲ့ June Rose ဟာ ေန႔လယ္စာ တည္ခင္းခဲ့တဲ့ ပန္းကန္ေတြကို ပန္းကန္ေဆးကန္ထဲ အသံ ျမည္ေအာင္ ထည့္လုိက္တယ္။ ဝိုင္ အစား ဘီယာတလံုးကို ဆြဲယူလိုက္ရင္း “ဗမာလူမ်ဳိးေတြ ပါးစပ္ဖ်ားမွာ ခ်ိဳခ်ဥ္ တခုလို တျမံဳ႕ျမံဳ႕နဲ႔ ေျပာေကာင္းေနခဲ့မယ့္ သူ႔ ဇာတ္လမ္း” ကို ရယ္သြမ္းေသြး လိုက္ ေသးတယ္။
လူတိုင္းလို ၾကားဖူးခဲ့တဲ့ အေနာက္ႏုိင္ငံရဲ႕ စပိုင္လုပ္လုိ႔ ဦးေနဝင္းက ေမာင္းထုတ္ခဲ့တယ္ ဆိုတဲ့ ေကာလာဟလကို ေမး ေတာ့ သူမက ရယ္ေနခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ သူမကို ဦးေနဝင္းက ေဆးလိပ္ျပာခြက္နဲ႔ ပစ္ေပါက္ခဲ့တယ္ ဆိုတဲ့ မႏွစ္ၿမဳိ႕စရာ ျဖစ္ ရပ္ကိုေတာ့ သူမက နာနာက်င္က်င္ ဝန္ခံပါတယ္။
ေနာက္တေန႔ ခ်က္ျခင္းပဲ သူမဟာ စင္းလံုးေလယာဥ္ တစင္း နဲ႔ ျမန္မာျပည္က ထြက္ခြာလာႏုိင္ခဲ့တယ္။ လက္ထပ္အၿပီး ၅ လ ဆိုတဲ့ အခ်ိန္တိုေလး အတြင္းမွာပဲ လ်င္လ်င္ ျမန္ျမန္ ျဖစ္ပ်က္သြားခဲ့တဲ့ အဲဒီ အေၾကာင္းေတြကို သူမက Sin of Pride လုိ႔ ဆိုခဲ့ၿပီး သူမကို ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့တဲ့ လူေတြအတြက္ ဘာမွ မေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဘဲ အရွံဳးနဲ႔ သက္သက္ ထြက္ခြာခဲ့ရတာ ျဖစ္ တယ္လုိ႔ ျပန္ေျပာင္း ဖြင့္ဟခဲ့တယ္။
၅ လတာ ၾကံဳဆံု ခဲ့ရတဲ့ ဦးေနဝင္းကိုေတာ့ တကယ့္ ဉာဏ္နီ ဉာဏ္နက္နဲ႔ အရာရာကို ၾကိဳးကိုင္ ျခယ္လွယ္ႏုိင္သူႀကီး တေယာက္ လုိ႔သာ မွတ္ခ်က္ ျပဳထားတယ္။
“ဦးေနဝင္း နဲ႔ ရက္ ၁ဝဝ” ဆိုတဲ့ စာအုပ္ဟာ အဲဒီေခတ္ သံတမန္ ေလာကမွာ တီးတိုး ေရပန္းစားခဲ့ေပမယ့္ အဲဒီ ေန႔လယ္မွာ ေတာ့ မိဘ ဘိုးဘြားေတြနဲ႔ ႀကီးျပင္းခဲ့တဲ့ အေၾကာင္းေတြက လြဲရင္ အာဏာရွင္ႀကီးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အေၾကာင္းေတြကို ေရးဖုိ႔ စိတ္ကူး မရွိပါဘူးလုိ႔ သူမက ျငင္းဆို ခဲ့တယ္။
လတ္တေလာမွာ အီတာလ်ံနဲ႔ အေရွ႕တိုင္း အစားအစာ အခ်က္အျပဳတ္ သင္တန္းေက်ာင္းကို ဖြင့္လွစ္ ထားၿပီး မၾကာေသးခင္ ႏွစ္ေတြကေတာ့ သူမရဲ႕ အသက္အစိတ္ ရွိၿပီ ျဖစ္တဲ့ ေျမးေလးနဲ႔အတူ ျမန္မာျပည္ကို ျပန္အလည္ ေရာက္ခဲ့ေသး တယ္လုိ႔ ဆိုတယ္။ ျမန္မာျပည္တြင္းက ဆရာဝန္ေတြနဲ႔ လူမူေရးလုပ္ငန္း တခ်ိဳ႕ တြဲဖက္ လုပ္ကိုင္ေနသလို နာဂစ္ မုန္တိုင္း ကယ္ဆယ္ေရး လုပ္ငန္းမွာလည္း ပါဝင္ ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အေၾကာင္း သူမရဲ႕ ဧည့္ခန္းမွာ တခမ္းတနား ခ်ိတ္ဆြဲထားတဲ့ အျဖဴ အမည္း မိသားစုပံုေတြရဲ႕ ေဘးက ျမန္မာျပည္ေက်းရြာ တခုက ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရး လုပ္ငန္းတခုရဲ႕ ေရာင္စံု ဓာတ္ပံုနဲ႔ ဆက္စပ္ ၾကည့္ရင္း တခ်ိန္က ရတနာနတ္မယ္ ဆိုတဲ့ ကေနာင္မင္းရဲ႕ ျမစ္ေတာ္ အသက္ ၇၇ ႏွစ္ အရြယ္ အမ်ဳိး သမီးႀကီး အေၾကာင္း ေတြးေနမိပါတယ္။ ။
Original article : Between Two Worlds
Ref: မေကဘေလာ့
Friday, June 4, 2010
နအဖစစ္အုပ္စုကို တရားစြဲျခင္း
နအဖစစ္အုပ္စုကို တရားစြဲ အေရးယူဖို႔နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သေဘာတရားအရ ၾကည့္ရင္ေတာ့ အဓိက နည္းလမ္း (၆) မ်ဳိး ရွိေနပါတယ္။ အဲဒါေတြကေတာ့ …
(၁) ႏိုင္ငံတကာတရား႐ံုး ICJ ကေန မလိုက္နာလို႔မရတဲ့ စီရင္ခ်က္ ခ်ေစျခင္း၊
(၂) ႏိုင္ငံတကာတရား႐ံုး ICJ ကေန သေဘာထားအႀကံျပဳခ်က္ ခ်ေစျခင္း၊
(၃) ႏိုင္ငံတကာရာဇဝတ္တရား႐ံုး ICC ကေန စီရင္ခ်က္ ခ်ေစျခင္း၊
(၄) အေရးေပၚ သီးသန္႔ခံု႐ံုးတည္ေထာင္ၿပီး မလိုက္နာလို႔မရတဲ့ စီရင္ခ်က္ ခ်ေစျခင္း၊
(၅) ျပည္ပႏိုင္ငံတခုရဲ႕တရား႐ံုးတခုကေန စီရင္ခ်က္ ခ်ေစျခင္း၊
(၆) ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း တရား႐ံုးတခုကေန စီရင္ခ်က္ ခ်ေစျခင္းတို႔ ျဖစ္ပါတယ္။
ပထမနည္းလမ္း (၅) ခုက ႏိုင္ငံတကာတရားေရးလမ္းေၾကာင္းေတြ ျဖစ္ၿပီး ႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႔အစည္း တခု သို႔မဟုတ္ တျခား ႏိုင္ငံ တႏိုင္ငံကေန အစခ်ီရမယ့္ နည္းလမ္းေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုး နည္းလမ္းကေတာ့ ကိုယ့္ျပည္တြင္း တရား႐ံုးေတြမွာပဲ ကိုယ့္အစိုးရကို ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္ ေဖာက္ဖ်က္မႈ သို႔မဟုတ္ ႏိုင္ငံ့ ဥပေဒ ခ်ဳိးေဖာက္မႈနဲ႔ တရား ျပန္စြဲဖို႔ျဖစ္ၿပီး အလားအလာ မရွိဆံုး နည္းလမ္းလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
၁။ ႏိုင္ငံတကာတရား႐ံုး ICJ ဟာ ကုလသမဂၢရဲ႕ အဓိကတရားေရးအဖြဲ႔ျဖစ္ၿပီး ႏိုင္ငံေတြအၾကား တရားေရးဆိုင္ရာ အျငင္းအခံု ေတြကို ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒနဲ႔အညီ ေျဖရွင္း ဆံုးျဖတ္ ေပးရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ဌာနေတြက ေမးျမန္း တင္ျပလာတဲ့ ဥပေဒေရးရာ ျပႆနာေတြ အေပၚမွာလည္း သေဘာထား အႀကံျပဳခ်က္ ေပးရပါတယ္။
ႏိုင္ငံတကာ့တရား႐ံုးမွာ တရားဆိုင္ရင္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔ဝင္ႏိုင္ငံေတြနဲ႔ ICJ ဖြဲ႔စည္းပံု စည္းမ်ဥ္းဥပေဒကို လက္မွတ္ ထိုးထားတဲ့ ကုလ အဖြဲ႔ဝင္ မဟုတ္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြပဲ တရားၿပိဳင္ခြင့္ ရွိပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တရားၿပိဳင္ ႏွစ္ႏိုင္ငံစလံုးက တရား႐ံုး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို လက္ခံမယ္လို႔ သေဘာတူဖုိ႔ လိုပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ ေဖာက္ဖ်က္တယ္လို႔ စြပ္စြဲထားတဲ့ ႏိုင္ငံတကာ စာခ်ဳပ္ထဲမွာ ICJ အဆံုးအျဖတ္ကို ခံယူရမယ္လို႔ ျပ႒ာန္းထားတဲ့ အေျခအေန ရွိဖို႔လိုပါတယ္။
တရားၿပိဳင္ႏွစ္ဘက္က ICJ မွာ စာနဲ႔ေရာ ႏႈတ္နဲ႔ေရာ ေလွ်ာက္လဲခ်က္ေပး စစ္ေဆးခံၿပီးရင္ တရား႐ံုးက စီရင္ခ်က္ခ်ပါတယ္။ စီရင္ခ်က္ဟာ အၿပီးအျပတ္ ျဖစ္ပါတယ္ (အထက္ဆင့္ကို အယူခံစရာမရိွပါ)။ ႏွစ္ဘက္စလံုး မျဖစ္မေန လိုက္နာ က်င့္သံုးရပါတယ္။ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔ဝင္ ျဖစ္ကတည္းက ICJ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို လိုက္နာပါ့မယ္လို႔ ကတိျပဳ လက္မွတ္ ထိုးထားတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ တရား႐ံုး အဆံုးအျဖတ္ကို မလိုက္နာဘဲေနတာ အင္မတန္ ရွားပါတယ္။ တရားၿပိဳင္ႏွစ္ဘက္မွာ တဘက္က တရား႐ံုးကို လာဖို႔ ပ်က္ကြက္ရင္လည္း အမႈကို ဆက္စစ္ႏိုင္ပါတယ္။ တရား႐ံုးျပင္ပမွာ ႏွစ္ဘက္ညႇိႏႈိင္းၿပီး ေၾကေအးလို႔လည္း ရပါတယ္။ တရား႐ံုး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို မလိုက္နာရင္ေတာ့ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီက တရား႐ံုး စီရင္ခ်က္ အတိုင္းျဖစ္ေအာင္ ကိုင္တြယ္ အေရးယူခြင့္ ရွိပါတယ္။
အဓမၼလုပ္အားေပးကိစၥ၊ ကေလးစစ္သားကိစၥ၊ လယ္ယာေျမသိမ္းယူမႈကိစၥေတြေၾကာင့္ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ အလုပ္သမား အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ILO ရဲ႕ သေဘာတူ စာခ်ဳပ္ေတြ ေဖာက္ဖ်က္မႈနဲ႔ ILO အဖြဲ႔ဝင္လည္းျဖစ္ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔ဝင္လည္းျဖစ္တဲ့ တျခားႏိုင္ငံတခုက ျမန္မာႏိုင္ငံကို ICJ မွာ တရားစြဲႏိုင္ပါတယ္။ တရား႐ံုးကေတာ့ ျမန္မာျပည္မွာ အဓမၼ လုပ္အားေပး ရပ္စဲဖို႔၊ ကေလးစစ္သား ရပ္စဲဖို႔ေတြ အမိန္႔ေပး ဆံုးျဖတ္ပါလိမ့္မယ္။
ဒါမွမဟုတ္ တိုင္းရင္းသားနယ္ေျမေတြမွာ ဥပေဒမဲ့ သတ္ျဖတ္မႈ၊ မုဒိမ္းက်င့္မႈ၊ ရြာမီး႐ႈိ႕မႈ၊ အဓမၼ အိုးအိမ္မဲ့ေစမႈေတြနဲ႔ ဒီပဲယင္းလုပ္ႀကံမႈ၊ ေရႊဝါေရာင္ ယုတ္မာမႈေတြေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတကာ လူသားခ်င္း စာနာေရးဥပေဒ၊ စစ္ပြဲဆိုင္ရာ ဂ်ီနီဗာစာခ်ဳပ္ေတြ ေဖာက္ဖ်က္မႈနဲ႔ ဒီစာခ်ဳပ္ေတြ လက္မွတ္ ထိုးထားတဲ့ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔ဝင္ တျခားႏိုင္ငံတခုက ျမန္မာႏိုင္ငံကို ICJ မွာ တရားစြဲႏိုင္ပါတယ္။ ICJ ဟာ လူပုဂၢိဳလ္ေတြကို အေရးယူတာေတာ့ မရွိဘဲ ေဖာက္ဖ်က္မႈေတြ ရပ္တန္႔ဖို႔ အမိန္႔ခ်ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါကိုလိုက္နာဖို႔ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီက ၾကပ္မတ္ ရမွာျဖစ္ပါတယ္ (ဒါေပမယ့္ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီထဲမွာ တ႐ုတ္က ဗီတိုသံုး ကန္႔ကြက္ရင္ ICJ စီရင္ခ်က္ အလကား ျဖစ္သြားႏိုင္ပါတယ္၊ တဘက္က ၾကည့္ရင္ေတာ့ ICJ စီရင္ခ်က္ကို ဗီတို သံုးတဲ့ႏိုင္ငံဟာ ကမာၻမွာ အင္မတန္ သိကၡာ က်သြားမွာလည္း ျဖစ္ပါတယ္)။
အဓိကအားနည္းခ်က္ေနာက္တခုကေတာ့ ICJ မွာ အမႈဆိုင္တာ အနည္းဆံုး (၂) ႏွစ္ ၾကာႏိုင္တဲ့အတြက္ တရားစြဲေပးတဲ့ ႏိုင္ငံက အဲသေလာက္ ဇြဲရွိရွိ စိတ္ဓာတ္ရွိရွိနဲ႔ အခ်ိန္ကုန္ ေငြကုန္ခံ လုပ္ပါ့မလား စဥ္းစားစရာပါပဲ။
၂။ ဒုတိယနည္းလမ္းျဖစ္တဲ့ ICJ ကေန သေဘာထားအႀကံျပဳခ်က္ ခ်ေစတာကိုေတာ့ ကုလသမဂၢ ပင္မ အေဆာက္အအံု ငါးခုနဲ႔ (ILO အပါအဝင္) လက္ေအာက္ခံ ေအဂ်င္စီ (၁၆) ခုကပဲ ေတာင္းဆိုခြင့္ ရွိပါတယ္။ အေထြေထြ ညီလာခံနဲ႔ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီတို႔က “မည္သည့္ ဥပေဒေရးရာ ျပႆနာကို မဆို” အႀကံဉာဏ္ ေတာင္းခံႏုိင္ၿပီး အထူးျပဳ ေအဂ်င္စီေတြ ကေတာ့ မိမိလုပ္ငန္း အဝန္းအဝိုင္းနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ ဥပေဒေရးရာ ျပႆနာကိုပဲ အႀကံဉာဏ္ ေတာင္းခံခြင့္ ရွိပါတယ္။ အႀကံဉာဏ္လို႔ ဆိုတဲ့အတိုင္း မလိုက္နာမျဖစ္ binding မဟုတ္ပါဘူး။ လိုက္လုပ္ခ်င္လုပ္ မလုပ္ခ်င္လည္း ေနလို႔ရပါတယ္။ ICJ ရဲ႕ သေဘာထား အႀကံျပဳခ်က္ဟာ ဥပေဒေၾကာင္းအရ အင္မတန္ ၾသဇာႀကီးတဲ့ အတြက္ မလိုက္နာတဲ့ ႏိုင္ငံဟာ ႏိုင္ငံတကာ တာဝန္ဝတၱရားေတြကို ခ်ဳိးေဖာက္ေနေၾကာင္း ကမာၻမွာ ပြင့္က်သြားမွာျဖစ္ၿပီး တျခားႏိုင္ငံေတြက အဲဒီႏိုင္ငံအေပၚ ပိုျပင္းထန္တဲ့ ဒဏ္ခတ္ ပိတ္ဆို႔မႈေတြ ခ်မွတ္ လာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာျပည္ ကိစၥမွာေတာ့ တ႐ုတ္နဲ႔ ထိုင္းက ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈ မလုပ္ရင္ သိပ္ အက်ဳိးမထူးႏုိင္ပါ။
ျမန္မာျပည္က အဓမၼလုပ္အားေပးကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ILO က ICJ ဆီက သေဘာထားအႀကံျပဳခ်က္ ေတာင္းႏိုင္သလို လူသားခ်င္း စာနာေရးကိစၥ၊ လူမ်ဳိး သန္႔စင္ေရး ကိစၥေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အေထြေထြညီလာခံ၊ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ၊ ယူနက္စကုိ၊ WHO ၊ ILO ၊ FAO တို႔က သေဘာထား အႀကံျပဳခ်က္ ေတာင္းႏိုင္ပါတယ္ (ယူနီဆက္ဖ္၊ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ၊ ဒုကၡသည္မဟာမင္းႀကီး႐ံုး UNHCR ၊ UNDP ၊ UNODC မူးယစ္ေဆး႐ံုး၊ ICRC တို႔မပါ)။ ဒီလိုမေတာင္းခံခင္ ကိုယ့္အဖြဲ႔အစည္းထဲမွာ အမ်ားသေဘာတူ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ အရင္ခ်ဖို႔ လိုပါတယ္။ ILO ကေတာ့ ဒီနည္းလမ္းကို ေတာ္ေတာ္ေလး ေလ့လာ ဆန္းစစ္ထားပါတယ္။
၃။ တတိယနည္းလမ္းျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံတကာရာဇဝတ္တရား႐ံုး ICC ဟာ ကုလသမဂၢနဲ႔မဆိုင္တဲ့ လြတ္လပ္တဲ့ ခံု႐ံုးျဖစ္ပါတယ္။ ဒီတရား႐ံုးက ႏိုင္ငံေတြကို အမႈစစ္တာမဟုတ္ဘဲ ၂၀၀၂ ခု ဇူလိုင္ (၁) ရက္ေန႔ ေနာက္ပိုင္းမွာျဖစ္တဲ့ က်ဴးေက်ာ္စစ္ျပဳမႈ၊ စစ္ရာဇဝတ္မႈ၊ လူမ်ဳိးတံုး သုတ္သင္မႈနဲ႔ လူသားမ်ဳိးႏြယ္ဆန္႔က်င္တဲ့ ရာဇဝတ္မႈက်ဴးလြန္သူ လူပုဂၢိဳလ္ေတြကို အမႈစစ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကုလ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ေဟာင္း ကိုဖီအာနန္ အေျပာအတိုင္းဆိုရင္ ဘယ္အာဏာရွင္၊ ဘယ္စစ္အုပ္စု၊ ဘယ္စစ္တပ္မွ လူ႔အခြင့္အေရးေတြကို အဟန္႔အတားမရွိ ခ်ဳိးေဖာက္ေနတာမ်ဳိး မျဖစ္ႏိုင္ေအာင္ ICC ကို ထူေထာင္ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ICC ရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပံု စည္းမ်ဥ္းျဖစ္တဲ့ ေရာမ စာခ်ဳပ္မွာ ICC ကိုင္တြယ္ႏိုင္တဲ့ ျပစ္မႈေတြကို တိတိက်က် ဖြင့္ဆို ထားပါတယ္။
ICC ရဲ႕ အႀကီးဆံုးျပႆနာက အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက လက္မွတ္မထိုးထားတာဘဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ျပႆနာႀကီး တခုကေတာ့ ျမန္မာ ႏိုင္ငံကလည္း လက္မွတ္ မထိုးတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီတရား႐ံုးဟာ ျမန္မာျပည္အေပၚ တရားစီရင္ႏိုင္ခြင့္ မရွိ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ICC အဖြဲ႔ဝင္ ႏိုင္ငံတခုခုကျဖစ္ေစ၊ ICC ေရွ႕ေနႀကီးက ျဖစ္ေစ၊ ကုလလံုၿခံဳေရး ေကာင္စီကျဖစ္ေစ၊ ျမန္မာျပည္ အေရးဟာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ခ်ဳိးေဖာက္ေနတယ္ သို႔မဟုတ္ ၿခိမ္းေျခာက္ေနတယ္လို႔ ဆံုးျဖတ္ၿပီး ICC က ကိုင္တြယ္ ဆံုးျဖတ္ဖို႔ ‘ၫႊန္း’ ေပးႏိုင္ပါတယ္။ အဲသလိုဆိုရင္ေတာ့ ICC ဟာ ေရာမစာခ်ဳပ္ လက္မွတ္ မထိုးထားတဲ့ ႏိုင္ငံကိုလည္း တရား စစ္ေဆး စီရင္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ICC ဟာ ကုလသမဂၢ လက္ေအာက္ခံ မဟုတ္တဲ့အတြက္ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီက ၫႊန္းတိုင္း တရားစြဲအမႈစစ္ဖို႔ တာဝန္ရွိတာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။
လံုၿခံဳေရးေကာင္စီဟာ ႏိုင္ငံတခုက တာဝန္ရွိသူေတြကို ICC ကိုတင္ တရားစြဲဖို႔အတြက္ စံုစမ္းေရး ေကာ္မရွင္တခု တည္ေထာင္ၿပီး အဲဒီလူေတြဟာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနေၾကာင္း အခုိင္အမာ သက္ေသ ထူျပရပါတယ္။ အဲသလို သက္ေသထူျပၿပီးမွ ICC ကို လႊဲလို႔ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စံုစမ္းေရး ေကာ္မရွင္ဖြဲ႔မဖြဲ႔ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီတြင္းမွာ ဗီတိုနဲ႔ မကန္႔ကြက္ဘဲ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ႏိုင္ဖို႔ လိုပါတယ္။ (လံုၿခံဳေရးေကာင္စီမွာ မဲခြဲဆံုးျဖတ္ၿပီး အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္က ေကာ္မရွင္ကို ဖြဲ႔စည္းေပးရတာျဖစ္ပါတယ္။) ဆူဒန္ကိစၥမွာ ေကာ္မရွင္သက္တမ္းကို (၃) လ သတ္မွတ္ခဲ့ပါတယ္။
ေရာမစာခ်ဳပ္ကို လက္မွတ္ထိုးမထားတဲ့ ဆူဒန္ႏုိင္ငံရဲ႕သမၼတ ဘာရွီယာကို တရားစြဲတဲ့ကိစၥမွာ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီရဲ႕ စံုစမ္းေရး ေကာ္မရွင္က ၫႊန္းေပး လိုက္တာကို ICC က လက္ခံစစ္ေဆးၿပီး တရားစြဲခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ICC ရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ဆူဒန္က ေျပာင္ေျပာင္ တင္းတင္း အာခံေနတဲ့အတြက္ ဆူဒန္သမၼတ ဘာရွီယာကို ICC အေနနဲ႔ တရားစြဲ ဖမ္းဝရမ္းထုတ္တဲ့ အဆင့္ပဲ ရွိေနေသးၿပီး ဘာရွီယာက စြဲခ်က္ကို လက္မခံဘဲ အတိအလင္း အာခံေနတာကတေၾကာင္း၊ သူသြားလည္တဲ့ တျခားႏိုင္ငံေတြက ဖမ္းမေပးတာက တေၾကာင္းေၾကာင့္ တရား႐ံုးတင္ အမႈစစ္တဲ့အဆင့္ မေရာက္ႏိုင္ေသးပါဘူး။ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီကလည္း ဘာရွီယာ တရား႐ံုး ေရာက္ေအာင္ မကိုင္ေပးပါဘူး။
ICC ကို မၫႊန္းခင္ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္ဖြဲ႔ဖို႔ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီထဲ ဆံုးျဖတ္ရာမွာ တ႐ုတ္ရဲ႕ဗီတို ႀကံဳႏိုင္သလို (ဆူဒန္ကိစၥမွာ တ႐ုတ္နဲ႔ ႐ုရွက ကန္႔ကြက္မဲ မေပးဘဲ ၾကားေနမဲေပးလို႔ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္ ဖြဲ႔ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္) ICC က တရားစြဲဖို႔ ဆံုးျဖတ္ၿပီး ေနာက္မွာလည္း တကယ္ တရား႐ံုးေရာက္ေအာင္ အၾကပ္ကိုင္ရာမွာ တ႐ုတ္ဗီတိုနဲ႔ ေတြ႔ႏိုင္ပါေသးတယ္။ ဒါ့အျပင္ အေမရိကန္ ကိုယ္တိုင္က ICC အဖြဲ႔ဝင္မဟုတ္၊ ICC ကို မေထာက္ခံတဲ့ အျပင္ ဆူဒန္ကိစၥ တစ္လစ္ႀကီးျဖစ္ေနတာ ေတြ႔ထားတဲ့အတြက္ ICC မွာတင္ဖို႔ သိပ္စိတ္ပါမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါ့ေၾကာင့္ ဆူဒန္လိုအမႈမ်ဳိး ေနာက္ထပ္ၫႊန္းဖို႔ အလားအလာ နည္းေနပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ICC မွာ အမႈတင္တာ ႏွစ္နဲ႔ခ်ီ ၾကာႏိုင္ပါတယ္။ ဥပမာ - ကြန္ဂိုအမႈဆိုရင္ ၂၀၀၄ မွာ စလက္ခံခဲ့ေပမယ့္ အခုထိ မျပတ္ေသးပါ။
၄။ စတုတၳနည္းလမ္းျဖစ္တဲ့ အေရးေပၚသီးသန္႔ခံု႐ံုး ad-hoc tribunal သို႔မဟုတ္ အထူးတရား႐ံုး special court ဖြင့္ စစ္ေဆး စီရင္တာကို ICC မေပၚခင္က ရဝမ္ဒါ၊ ယူဂိုဆလားဗီးယား (ဆားဘီးယား)၊ ခ်တ္ဒ္၊ ဆီယာရာလီယြန္း၊ လိုင္ေဘးရီးယား၊ အေရွ႕တီေမာ ႏိုင္ငံတို႔က စစ္ရာဇဝတ္မႈေတြ၊ လူသားမ်ဳိးႏြယ္ ဆန္႔က်င္ေရး ျပစ္မႈေတြအတြက္ က်င့္သံုးခဲ့ပါတယ္။ ICC တည္ေထာင္ၿပီး ေနာက္ပိုင္းေတာ့ အေရးေပၚ သီးသန္႔ခံု႐ံုး ဖြဲ႔စစ္တာ မရွိေတာ့သေလာက္ ျဖစ္သြားပါၿပီ။ မျပတ္ေသးတဲ့ အမႈေတြကို ဆက္စစ္ေနတာပဲ ရွိပါတယ္။
သီးသန္႔ခံု႐ံုးဖြင့္ စစ္ေဆးဆံုးျဖတ္တာကို ILO ကေန အလုပ္သမား အခြင့္အေရးဘက္က လုပ္ႏိုင္သလို ကုလ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီကေန စစ္ရာဇဝတ္မႈ၊ လူသားမ်ဳိးႏြယ္ ဆန္႔က်င္ေရး ျပစ္မႈဘက္ေတြကလည္း လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ျပႆနာတခုက ဒီလို သီးသန္႔ခံု႐ံုးဖြင့္ဖို႔ အခ်ိန္ အၾကာႀကီး ယူရတာျဖစ္ပါတယ္။ စရိတ္စကလည္း ႀကီးတဲ့အတြက္ ကုလ အဖြဲ႔ဝင္ႏုိင္ငံေတြက ထည့္ဝင္ ေထာက္ပံ့ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေငြအကုန္မခံႏိုင္လို႔၊ အကုန္မခံခ်င္လို႔ အထူးခံု႐ံုးဖြင့္ဖို႔ သေဘာမတူတာလည္း ရွိလာႏိုင္ပါတယ္။
ဒီခံု႐ံုးေတြဟာ လူပုဂၢိဳလ္ေတြအေပၚ စီရင္ဆံုးျဖတ္ႏိုင္ၿပီး စီရင္ခ်က္က မလိုက္နာမေနရ binding ျဖစ္ပါတယ္။ စကတည္းက လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီ သေဘာတူညီခ်က္နဲ႔ ထူေထာင္တာ ျဖစ္လို႔ စီရင္ခ်က္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီက အေရးယူ ဒဏ္ခတ္ ပိတ္ဆို႔တာေတြ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီမွာ ဗီတိုနဲ႔ တိုးရင္ ဒီလို သီးသန္႔ခံု႐ံုး ေပၚမလာႏိုင္ပါဘူး။ (ILO ခံု႐ံုးကေတာ့ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီကို ျဖတ္စရာ မလိုပါ။)
၅။ ပၪၥမနည္းလမ္းျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံျခားတိုင္းျပည္တခုခုက တရား႐ံုးမွာ တရားစြဲတာကို အဲဒီႏိုင္ငံရဲ႕ အမ်ဳိးသားဥပေဒ အရေရာ ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒ အေျခခံမူေတြ အရပါ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါကို ပင္လယ္ ဓားျပမႈေတြမွာ က်င့္သံုးေနၿပီျဖစ္သလို စစ္ရာဇဝတ္ မႈေတြနဲ႔ လူသားမ်ဳိးႏြယ္ ဆန္႔က်င္ေရး ျပစ္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔လည္း အသံုးမ်ားလာၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ခ်ီလီ အာဏာရွင္ေဟာင္း ပီႏိုေရွးကို ဒီနည္းနဲ႔ ကိုင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီနည္းလမ္းရဲ႕ အားနည္းခ်က္ကေတာ့ သက္ဆိုင္ရာ အာဏာရွင္ဟာ အဲဒီျပည္ပႏိုင္ငံကို ေရာက္ေနဖို႔လိုၿပီး အဲသလို ေရာက္မေနဘဲ တရားစြဲရင္ ဘာမွ အက်ဳိးမထူးပါဘူး။ ဒါ့ျပင္ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာ ျပႆနာေတြ၊ တရားစြဲ ခံရတဲ့ႏိုင္ငံက တရားစြဲတဲ့ႏိုင္ငံကို လက္စားေခ်တာေတြလည္း ျဖစ္လာႏိုင္လို႔ ႏိုင္ငံေတြက သိပ္မလုပ္ ေစခ်င္ၾကပါဘူး။ နအဖ ေခါင္းေဆာင္ကို တရားစြဲဖို႔ ကေတာ့ အိႏၵိယႏိုင္ငံ လာလည္တုန္း အိႏၵိယတရား႐ံုးမွာ တရားစြဲတာ၊ ကုလသမဂၢ အစည္းအေဝး လာတက္တုန္း အေမရိကန္ တရား႐ံုးမွာ တရားစြဲတာ လုပ္ႏိုင္စရာ အေၾကာင္းရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တဘက္မွာ သံတမန္ ကင္းလြတ္ခြင့္ေတြ ေပးထားတဲ့ ထံုးစံကလည္း ရွိေနေတာ့ လက္ေတြ႔ တရားစြဲႏိုင္ဖို႔ မလြယ္လွပါဘူး။ အဓိကအားျဖင့္ မိမိျပည္တြင္းမွာ လြတ္ၿငိမ္း ခ်မ္းသာခြင့္ ရေအာင္ လုပ္ထားတဲ့ အာဏာရွင္‘ေဟာင္း’ေတြကို အျပစ္ေပးဖို႔ေတာ့ ဒီနည္းလမ္းက အင္မတန္ သင့္ေတာ္လွပါတယ္။
၆။ ေနာက္ဆံုးနည္းလမ္းျဖစ္တဲ့ ျပည္တြင္းတရား႐ံုးမွာ တရားစြဲစစ္ေဆးဖို႔ကေတာ့ ေဒသႏၲရ အာဏာပိုင္ အဆင့္မွာ မစုစုေႏြး အမႈႏိုင္သြားတာ ရွိဖူးေပမယ့္ လက္ရွိ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္က နအဖ ထိပ္သီးေတြကို တရားစြဲဖို႔ ႀကိဳးပမ္းခ်က္ေတြ ၾကည့္ရင္ေတာ့ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ အင္မတန္ နည္းေနပါတယ္။
ဒီကေန႔ ျမန္မာျပည္က အာဏာရွင္ေတြကို ဥပေဒေၾကာင္းအရ အေရးယူဖို႔ လုပ္ၾကရာမွာ တခ်ဳိ႕က (အလုပ္သမား အခြင့္အေရး၊ အဓမၼလုပ္အားေပး၊ ILO တို႔နဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီး) ICJ က သေဘာထားအႀကံျပဳခ်က္ခ်တာကို လိုလားေနၾကသလို တခ်ဳိ႕ကေတာ့ (စစ္ရာဇဝတ္မႈ၊ လူသားမ်ဳိးႏြယ္ ဆန္႔က်င္ေရးျပစ္မႈ၊ လူမ်ဳိးတံုး သုတ္သင္မႈတို႔အေပၚ) လံုၿခံဳေရးေကာင္စီက ICC ကို ၫႊန္းဖို႔ စံုစမ္းေရး ေကာ္မရွင္ ဖြဲ႔တာကို လိုလားေနၾကပါတယ္ (ဆူဒန္ဥပမာအရ တရားစြဲတဲ့အဆင့္ ပဲရႏိုင္ၿပီး အမႈစစ္ စီရင္ခ်က္ခ်တဲ့ အဆင့္ မျဖစ္ႏိုင္ပါ)။ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် မျဖစ္ႏိုင္ေခ် အားေကာင္းခ်က္ အားနည္းခ်က္ေတြကေတာ့ အထက္မွာ ေဖာ္ျပထားတဲ့ အတိုင္းပါပဲ။ ႏွစ္မ်ဳိးစလံုးကေတာ့ အဓိကအားျဖင့္ ျပည္တြင္း၊ တပ္တြင္းနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာမွာ နအဖ ဂုဏ္သိကၡာ အႀကီးအက်ယ္ က်ဆင္း သြားေစႏိုင္ပါတယ္။ ငပြႀကီး တ႐ုတ္ရွိေနသေရြ႕ ဒီ့ထက္ ပိုမေမွ်ာ္လင့္ႏိုင္ပါ။ စိတ္ကူးယဥ္ အလြဲေတြ၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ အမွားေတြ မရွိဖို႔လိုပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ နအဖ ဂုဏ္သိကၡာ အႀကီးအက်ယ္ က်သြားရင္ေတာ့ ၁၉၈၇ ခုတုန္းက အဆင္းရဲဆံုး ႏိုင္ငံအဆင့္ LDC ျဖစ္သြားခဲ့လို႔ (ရွစ္ေလးလံုးအထိ) ဂယက္႐ိုက္ခဲ့သလိုမ်ဳိး ထပ္ျဖစ္ရင္လည္း ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာျပည္က နအဖစစ္အုပ္စုရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ၊ လူသားမ်ဳိးႏြယ္ ဆန္႔က်င္ေရးျပစ္မႈေတြ၊ စစ္ရာဇဝတ္မႈေတြ၊ လူမ်ဳိး သန္႔စင္ေရး လူမ်ဳိးျဖဳတ္ေရးျပစ္မႈေတြ အဆံုးသတ္ၿပီး စစ္အာဏာရွင္ေတြကို တကယ္တမ္း အျပစ္ေပးႏိုင္ဖို႔ အေကာင္းဆံုး နည္းလမ္းကေတာ့ အတၳာဟိ အတၳေနာ နာေထာ မိမိကိုယ္သာ အားကိုးၿပီး စစ္အာဏာရွင္စနစ္ကို အျမစ္ျပတ္ ေခ်မႈန္းဖို႔သာ ရွိပါေတာ့တယ္။ ။
ရည္ၫႊန္း ။ ။ Sarah Vuylsteke ျပဳစုတဲ့ “ျမန္မာႏိုင္ငံမွ အဓမၼလုပ္အားေပးျပႆနာကို ကိုင္တြယ္ရန္ တရားေရးနည္းလမ္းမ်ား”
Ref: ေခတ္ၿပိဳင္
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အထူးအယူခံ တက္ရန္ ျပင္ဆင္
သန္းထိုက္ဦး
Thursday, June 03, 2010
ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ႏွင့္ ေရွ႕ေနျဖစ္သူမ်ားသည္ အထူးအယူခံ တက္ရန္အတြက္ ျပစ္မႈဆိုင္ရာ ေလွ်ာက္လဲခ်က္မ်ားကို ယေန႔ ေဆြးေႏြးခဲ့ေၾကာင္း ေရွ႕ေန ျဖစ္သူ ဦးၾကည္၀င္းက ဆိုသည္။
ေရွ႕ေနမ်ား ျဖစ္သည့္ ဦးၾကည္၀င္း၊ ေဒၚခင္ေဌးၾကြယ္ႏွင့္ ဦးဉာဏ္၀င္း တုိ႔သည္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္၏ ေနအိမ္သုိ႔ ေန႔လယ္ ၁၂ နာရီ ေက်ာ္မွ ၃ နာရီ အထိ သြားေရာက္ ေတြ႔ဆုံ ေဆြးေႏြး ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ၎က ေျပာသည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေနအိမ္ ျပင္ဆင္ေနမႈ အတြက္ တား၀ရမ္း ထုတ္ေပးရန္ အစ္ကိုျဖစ္သူ ဦးေအာင္ဆန္းဦးက ဦးတိုက္ ေလွ်ာက္ထားျခင္းကို ရန္ကုန္တိုင္း တရားရုံးက ျငင္းပယ္ လိုက္ရာ အယူခံ ဆက္တက္ ထားသည့္ ကိစၥမ်ား ကိုလည္း ေဆြးေႏြး ခဲ့ေၾကာင္းလည္း ၎ဆိုသည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ လြန္ခဲ့သည့္ႏွစ္ ေမလ၊ အိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ ၆ ႏွစ္ ျပည့္ေတာ့မည့္ အခ်ိန္တြင္ ၎၏ေနအိမ္သို႔ တိတ္ တဆိတ္ ဝင္ေရာက္ခဲ့ေသာ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံသား ဂြ်န္ဝီလ်ံ ယက္ေထာေၾကာင့္ ရုံးတင္ တရားစြဲ ခံခ့ဲရသည္။
အာဏာပုိင္တုိ႔က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိ ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ ေဖာက္ဖ်က္သည္ဟု ဆုိကာ ၾသဂုတ္လ အတြင္းတြင္ ေထာင္ဒဏ္ ၃ ႏွစ္ စီရင္ခ်က္ ခ်မွတ္ခဲ့သည္။
သို႔ေသာ္ စစ္အစိုးရ ေခါင္းေဆာင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေရႊ၏ အမိန္႔ျဖင့္ ေထာင္ဒဏ္ကုိ ထက္ဝက္ ေလွ်ာ့ခ်ကာ ဆိုင္းငံ့ ျပစ္ဒဏ္၊ ေနအိမ္ အက်ယ္ခ်ဳပ္ ၁ ႏွစ္ခြဲ က်ခံေစခ့ဲသည္။
ျပစ္ဒဏ္ေလွ်ာ့ေပါ့ရျခင္း အေၾကာင္းရင္းမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၏ သမီး ျဖစ္၍ လည္းေကာင္း၊ ရပ္ရြာ ေအးခ်မ္း သာယာေရးႏွင့္ တည္ၿငိမ္ေရးကို ေရွး႐ႈ၍ လည္းေကာင္း၊ အာဃာတ မရွိေစေရးအတြက္ လည္းေကာင္း၊ ဒီမိုကေရစီ လမ္းေၾကာင္းတြင္ အေႏွာင့္အယွက္ မျဖစ္ေစေရးအတြက္ လည္းေကာင္း ျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။
အဆိုပါ စီရင္ခ်က္အတြက္ အယူခံလႊာကုိ ရန္ကုန္တိုင္း တရားရုံးက စက္တင္ဘာ ၄ ရက္ေန႔တြင္ လက္ခံခဲ့ေသာ္လည္း ေအာက္တိုဘာ ၂ ရက္ ရုံးခ်ိန္းတြင္ ပလပ္ခံရသျဖင့္ တရားရံုးခ်ဳပ္တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ယခုကဲ့သို႔ ျပစ္မႈဆိုင္ရာ ျပင္ဆင္ခ်က္မ်ားကို တင္သြင္းျခင္း ျဖစ္သည္။
Ref: ဧရာဝတီ္
ၾကယ္ငါးပြင့္ သေဘၤာသား ထက္ဝက္နီးပါး ႏုတ္ထြက္
ဆလိုင္း ဟံသာစန္း
ၾကာသပေတးေန႔၊ ဇြန္လ ၀၃ ရက္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္
နယူးေဒလီ (မဇၥ်ိမ) ။ ။ စီးပြားေရး ဦးပိုင္လီမိတက္ လက္ေအာက္သို႔ ေရာက္ရွိသြားေသာ ၾကယ္ငါးပြင့္ သေဘၤာလုပ္ငန္းမွ ထက္ဝက္ နီးပါးမွ် ျဖစ္ေသာ သေဘၤာသား ၅၅ဝ ခန္႔သည္ ယခုလ ၁ ရက္ေန႔မွ စတင္၍ အလုပ္ ထြက္သြားၾကၿပီး လစာ ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ ႏိုင္ငံျခား သေဘၤာလိုင္းမ်ားတြင္ အလုပ္ ရွာၾကမည္ျဖစ္သည္။
တပ္မေတာ္ ဘ႑ာေရးရွာေဖြမႈအတြက္ ထူေထာင္ထားေသာ ဦးပိုင္က ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ခရီးသည္ႏွင့္ ကုန္စည္ ပို႔ေဆာင္ေရး လုပ္ကိုင္ေနေသာ ၾကယ္ငါးပြင့္ သေဘၤာလိုင္းကို လႊဲယူအၿပီး ႏွစ္လအၾကာ သေဘၤာသား ၁၂၂၇ ဦးအနက္ အနည္းဆံုး ၅၅ဝ ဦး ႏုတ္ထြက္ သြားၾကသည္။
’’ဝန္ထမ္းေဟာင္းေတြကို ဆႏၵသေဘာထား ေတာင္းခံၿပီးေတာ့ ဆက္လုပ္မယ့္လူကို ဆက္ခန္႔ပါတယ္။ ဆက္မလုပ္တဲ့လူကို ထြက္ခြင့္ ေပးလိုက္ပါတယ္’’ ဟု ၾကယ္ငါးပြင့္ အဆင့္ျမင့္ အရာရွိ တဦးက မဇၥ်ိမကို ေျပာသည္။
ယေန႔အထိ သေဘၤာကုန္းပတ္ဌာနမွ ဝန္ထမ္း ၃၅ဝ ႏုတ္ထြက္သြားခဲ့ၿပီး အင္ဂ်င္ ဌာနမွ ၂ဝဝ ဦး အလုပ္ ထြက္သည္။
ႏုတ္ထြက္လိုေၾကာင္း ဆႏၵျပဳသည့္ ဝန္ထမ္းမ်ား၏ CDC (Continuous Discharge Certificate) မ်ားကို ရန္ကုန္တုိင္း ေဒါပံုၿမိဳ႕ရွိ သေဘၤာသား အလုပ္အကိုင္ ၾကီးၾကပ္ေရးဌာန (SECD) သို႔ ယေန႔တြင္ အၿပီးသတ္ လႊဲေျပာင္းမႈ ျပဳလုပ္မည္ဟု သိရသည္။ CDC တြင္ သေဘၤာသား တဦး၏ သက္တမ္းတေလွ်ာက္ လုပ္ကိုင္ခဲ့သည့္ သေဘၤာ အမ်ဳိးအစား၊ လုပ္သက္ အေတြ႔အၾကံဳႏွင့္ ကပၸတိန္တို႔၏ မွတ္ခ်က္မ်ား ပါရွိသည္။
ၾကယ္ငါးပြင့္ သေဘၤာလုပ္ငန္းသည္ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ႏိုင္ငံျခားသြား ကုန္တင္သေဘၤာ ၉ စီးႏွင့္ ကမ္း႐ုိးတန္းသြား သေဘၤာ ၁၆ စီး ပိုင္ဆိုင္ေသာ္လည္း ၁၃ စီးသာ ေျပးဆြဲရန္ စီစဥ္ထားသည္။
ဦးပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္မႈေအာက္ ေရာက္လာၿပီးေနာက္ ဝန္ထမ္းမ်ားကို ထိန္းထားႏိုင္ေရး ၾကိဳးပမ္းမႈအျဖစ္ ၾကယ္ငါးပြင့္က သေဘၤာ အုပ္စု ၄ စုခဲြ၍ လစာတိုးျမႇင့္ေပးရန္ စီစဥ္လ်က္ ရွိသည့္ၾကားကပင္ ႏုတ္ထြက္ၾကျခင္းလည္း ျဖစ္သည္။
အုပ္စု - ၁ တြင္ ႏုိင္ငံျခား ခရီးေဝးသြား ကုန္တင္သေဘၤာမ်ားျဖစ္ေသာ ကိုကိုးကြ်န္း၊ ေက်ာက္ျဖဴ၊ က်ဳိင္းတံုတို႔ ပါရွိသည္။ အုပ္စု - ၂ တြင္ ႏိုင္ငံျခား ခရီးတိုသြား သေဘၤာမ်ားျဖစ္ေသာ ထားဝယ္၊ မာန္ေအာင္၊ စစ္ကိုင္း၊ မေကြးႏွင့္ မႏၲေလးတို႔ ပါဝင္သည္။ အုပ္စု - ၃ တြင္ ေမာ္လၿမိဳင္၊ စစ္ေတြ၊ Ocean Brave တို႔ ပါဝင္သည္။ အုပ္စု - ၄ တြင္ ကမ္း႐ိုးတန္းသြား ျပည္တြင္းခရီးစဥ္သံုး ျမစ္ၾကီးနားႏွင့္ ေတာင္ၾကီးတို႔ ပါဝင္သည္။
အုပ္စု ၁ သေဘၤာ၌ အျမင့္ဆံုး ကပၸတိန္ႏွင့္ Chief Engineer တို႔အား လစာေငြ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၅ဝဝဝ၊ အုပ္စု ၂ တြင္ ကန္ေဒၚလာ ၄၇ဝဝ ၊ အုပ္စု ၃ တြင္ ကန္ေဒၚလာ ၃၅ဝဝ ႏွင့္ အုပ္စု ၄ တြင္ ျမန္မာက်ပ္ေငြ ၇ သိန္းခြဲေပးရန္ လစာႏႈန္းထား အသစ္ကို ဇြန္ ၁ ရက္ေန႔မွ စတင္၍ သတ္မွတ္ထားသည္။
သို႔ေသာ္ ယင္းလစာေငြႏႈန္းသစ္သည္ပင္ ႏိုင္ငံတကာ သေဘၤာလိုင္းၾကီးမ်ားႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္ပါက နည္းပါး ေနေသးသည္ဟု သေဘၤာသားမ်ားက ေျပာသည္။
ႏိုင္ငံပိုင္ စီမံခန္႔ခြဲမႈေအာက္တြင္ ရွိခဲ့စဥ္က ကာလၾကာရွည္စြာ အရႈံးေပၚခဲ့ၿပီး ဝန္ထမ္းမ်ား ပိုလွ်ံေနခဲ့သလို ေမလကတည္းက စတင္၍ လူသစ္ စုေဆာင္းမႈမ်ား ျပဳလုပ္ထားသျဖင့္ ယခုကဲ့သို႔ အစုလိုက္ အၿပံဳလုိက္ ႏုတ္ထြက္မႈ ျဖစ္ေသာ္လည္း မထိခိုက္ဟု ကုန္းပတ္ ဌာနအရာရွိက ေျပာသည္။
ၾကယ္ငါးပြင့္ သေဘၤာလုပ္ငန္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ပင္လယ္ကမ္း႐ိုးတန္း အရွည္ ၁၉၃ဝ ကီလိုမီတာ (၁၁၉၉ မိုင္) တြင္ အေနာက္ဘက္ ရခိုင္ျပည္နယ္မွ ေတာင္ဘက္ တနသၤာရီတိုင္း အထိ ခရီးသည္ႏွင့္ ကုန္ပစၥည္း ပို႔ေဆာင္ျခင္း လုပ္ငန္းမ်ားကို တာဝန္ ယူထားသည္။
ထို႔ျပင္ အေရွ႕ဖ်ား ခရီးစဥ္အျဖစ္ ဂ်ပန္၊ ေဟာင္ေကာင္၊ တ႐ုတ္၊ ေတာင္ကိုရီးယား၊ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ခရီးစဥ္အျဖစ္ မေလးရွား၊ ထုိင္း၊ အင္ဒုိနီးရွား၊ ဖိလစ္ပုိင္၊ ဗီယက္နမ္ႏွင့္ အေနာက္ဘက္ ခရီးစဥ္အျဖစ္ အိႏိၵယ၊ သီရိလကၤာ၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ ပါကစၥတန္၊ ယူေအအီးႏွင့္ အေရွ႕အလယ္ပိုင္း ႏိုင္ငံတို႔ရွိ ဆိပ္ကမ္းမ်ားသို႔ ကုန္စည္မ်ား ပို႔ေဆာင္ေပးေနသည္။
Ref: မဇၽၥိမ
တ႐ုတ္က စစ္အစုိးရကို သံလက္သီးတပ္ေပးမည့္ အေနအထားဟု ဦး၀င္းတင္ေျပာ
NEJ / ၀၃ ဇြန္ ၂၀၁၀
တ႐ုတ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ၀မ္ၾကားေပါင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသုိ႔လာေရာက္သည့္အတြက္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရး ကိစၥတြင္ အက်ဳိး သက္ေရာက္မႈ၊ ေရာင္ျပန္ဟပ္မႈ တစုံတရာမွ် မရိွနိုင္ေၾကာင္း အန္အယ္လ္ဒီ ဗဟို အလုပ္အမႈေဆာင္ တဦးျဖစ္သူ ဦး၀င္းတင္က ေျပာၾကားသည္။
“ဒီမိုကေရစီအေရးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ သူတို႔ ဘာမွ လုပ္ေပးမွာလည္း မဟုတ္ဘူး။ သူတို႔ရဲ႕ ၾသဇာလည္း ရိွမွာမဟုတ္ဘူး။ သူတုိ႔က ေနၿပီးေတာ့ ဒီမိုကေရစီ အေယာင္ျပ လုပ္တဲ့ဟာေတြ ဒို႔လုပ္လို႔ရတယ္။ တ႐ုတ္ျပည္မွာ ဘယ္လိုလုပ္လို႔ရတယ္ ဆိုတာမ်ဳိးေတြကို ျမန္မာ အစိုးရက မက်င့္သုံးဘူး။ အဲဒါကေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္” ဟု ၎က ေျပာသည္။
တ႐ုတ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ၀မ္ၾကားေပါင္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ (၂) ရက္ခရီးစဥ္အျဖစ္ ဇြန္ (၂) ရက္တြင္ ေရာက္ရိွခဲ့ၿပီး ယေန႔ ေနျပည္ေတာ္သို႔ သြားေရာက္ကာ စစ္အစိုးရ အႀကီးအကဲ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေရႊႏွင့္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးသိန္းစိန္တို႔ကုိလည္း ေတြ႔ဆုံရန္ ရိွသည္ဟု ရန္ကုန္မွ လာေသာ သတင္းမ်ားအရ သိရသည္။
တ႐ုတ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္သည္ ခရီးစဥ္အတြင္း စြမ္းအင္လုပ္ငန္းမ်ား၊ စီးပြားေရးႏွင့္ ကုန္သြယ္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး သေဘာတူညီခ်က္ လက္မွတ္ ေရးထိုးရန္ ရိွသည္ဟုလည္း တ႐ုတ္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာနက သတင္း ထုတ္ျပန္ထားသည္။
ယင္းသို႔ တ႐ုတ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ျမန္မာႏုိင္ငံ လာေရာက္မႈသည္ စီးပြားေရး ကိစၥမ်ားအျပင္ ေရွ႕လာမည့္ (၁) ႏွစ္၊ (၂) ႏွစ္အတြင္း တ႐ုတ္ျပည္တြင္ ေခါင္းေဆာင္မႈ အေျပာင္းအလဲက ျမန္မာႏိုင္ငံ အေပၚ ႐ိုက္ခတ္လာမည့္ ပုံသဏၭာန္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေျပာင္းအလဲက တ႐ုတ္ျပည္ႏွင့္ျပန္လည္ ထိစပ္လာမည့္ ပုံသဏၭာန္မ်ားကုိလည္း အရိပ္အကဲ ၾကည့္မည့္ သေဘာ ပါမည္ဟု ဦး၀င္းတင္က ခန္႔မွန္းသည္။
“ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ကာလမွာ အမ်ားႀကီးကို အေျပာင္းအလဲေတြ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေန ပတ္၀န္းက်င္ သစ္ေတြက ေပၚလာမယ္။ ဒါထင္ရွားတယ္။ ေပၚေပါက္လာမယ့္ ႏိုင္ငံေရး အေနအထားေတြကို သူတုိ႔သိတယ္။ အဲဒါသိတဲ့အတြက္ ေလွ်ာ့လိုက္၊ ေျပာင္းလုိက္၊ ျပင္လိုက္လို႔ မလုပ္ပါဘူး။ အန္အယ္လ္ဒီ အေနနဲ႔ကေတာ့ လက္အိတ္မစြပ္ဘဲ လက္သီးထိုးရမယ့္ အေနအထားမ်ဳိးျဖစ္တဲ့ အခ်ိန္မွာ စစ္အစိုးရကို တ႐ုတ္အစိုးရက ေနၿပီးေတာ့ လုပ္ေပးမယ့္ဟာက လက္အိတ္တင္မကဘူး သံလက္သီး တပ္ေပးမယ့္ အေနအထားမ်ဳိးလုိ႔ က်ေနာ္က ယူဆတယ္” ဟု ၎က ေျပာသည္။
တ႐ုတ္အစိုးရအေနျဖင့္ ၂၀၀၇ ခုနွစ္ ေရႊ၀ါေရာင္ေတာ္လွန္ေရးၿပီးေနာက္ပိုင္း ႏိုင္ငံေရးတည္ၿငိမ္မႈ political stability ဆိုသည့္ စကားလုံးမ်ားကို သုံးစြဲလာခဲ့ေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္ တ႐ုတ္အစိုးရ အေနျဖင့္ ေျပာလာသည့္ အတိုင္း (၃) ႏွစ္မက အခ်ိန္ၾကာခဲ့ေသာ္လည္း ဘာမွ အေကာင္အထည္ မေပၚခဲ့ေၾကာင္း ဦး၀င္းတင္က ေျပာသည္။
၎က “တ႐ုတ္အစိုးရကေန တ႐ုတ္သံအမတ္ႀကီးက ၀မ္ၾကားေပါင္ မလာခင္ အႀကိဳထုတ္တဲ့ ေၾကညာခ်က္ထဲမွာလည္း ဒီစကားလုံး ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘာမွ တ႐ုတ္က ႏိုင္ငံေရးတည္ၿငိမ္မႈ အတြက္ လုပ္ေပးတာ မဟုတ္ဘူး။ အခုဆို အန္အယ္လ္ဒီကို ႏိုင္ငံေရးပင္မ ေရစီးေၾကာင္း ထဲကေန ထုတ္လုိက္တဲ့ အဆင့္အတန္းထိ ေရာက္လာတယ္။ ဒါေတြကို ၾကည့္ရင္ တ႐ုတ္ေျပာတဲ့ တည္ၿငိမ္မႈ မရိွဘူးဆိုတာ ျပတယ္” ဟု ေျပာသည္။
အကယ္၍ ျမန္မာစစ္အစုိးရအေနျဖင့္ တ႐ုတ္အစိုးရေျပာသည့္ ႏိုင္ငံေရးတည္ၿငိမ္မႈကို လုပ္မည္ဆိုပါက ႏိုင္ငံေရး ေတြ႔ဆုံ ေဆြးေႏြးမႈ ဆိုသည္မွာ ျဖစ္ေျမာက္ႏုိင္ေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္ စစ္အစိုးရအေနျဖင့္ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးရန္ ေစတနာ မရိွျခင္းသည္ အခက္အခဲ ျဖစ္ေၾကာင္း ဦး၀င္းတင္က ဆက္လက္ ေျပာၾကားသည္။
“တ႐ုတ္အစိုးရအေနနဲ႔လည္း တကယ္ေစတနာရိွရင္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတို႔ ဒီမိုကေရစီ အရိပ္အေယာင္ျပတဲ့ ဟာမ်ဳိးေတြေလာက္ လုပ္ေနလို႔ကေတာ့ ဘာမွ မထူးဘူး။ လုပ္ရမယ့္ဟာက ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေရႊနဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ စစ္မွန္တဲ့ ေတြ႔ဆုံ ေဆြးေႏြးပဲြလုိ ဟာမ်ဳိး၊ တုိင္းရင္းသားေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးဖို႔ျဖစ္တယ္။ ဘာမွလည္း အဓိပၸာယ္ရိွတဲ့ အေနအထားမ်ဳိး ေရာက္ေအာင္ မလုပ္ဘူး။ က်ေနာ္ကေတာ့ ၀မ္းၾကားေပါင္လာတဲ့ ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဘာမွ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ မထားဘူး။ အဲဒီက ေပၚေပါက္လာမယ့္ အက်ဳိး ရလဒ္ေတြကိုလည္း ဘာမွ မေမွ်ာ္လင့္ဘူး။ အဲဒီက ေပၚေပါက္လာမယ့္ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ ဆိုတာေတြလည္း ဘာမွ ရိွလိမ့္မယ္ မဟုတ္ဘူးလို႔ သေဘာထားတယ္” ဟု ၎က ေခတ္ၿပိဳင္သို႔ ေျပာၾကားသည္။
Ref: ေခတ္ၿပိဳင္
႐ုပ္ရွင္မင္းသမီး ထက္ထက္မိုးဦးကို အေရးယူၿပီ
တက္လူ / ၀၃ ဇြန္ ၂၀၁၀
သတင္းေထာက္ကို ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ က်ဴးလြန္မႈျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ ႐ုပ္ရွင္မင္းသမီး ထက္ထက္မိုးဦးကို ရန္ကင္းၿမိဳ႕နယ္ တရား႐ုံးက ျပစ္မႈ က်င့္ထုံးပုဒ္မ ၂၀၄ (၁) အရ ယေန႔ အေရးယူလိုက္ေၾကာင္း ဆဲဗင္းေဒး သတင္းဂ်ာနယ္မွ သတင္းေထာက္ မေအးသူစံက ေျပာသည္။
၎က “အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဒီေန႔ တရား႐ုံးက ေနၿပီးေတာ့ ၿမိဳ႕နယ္တရားသူႀကီး ဦးေနေအာင္က ျပစ္မႈဆိုင္ရာ ဥပေဒပုဒ္မ (၃၂၃ / ၅၀၆) ပထမပိုင္းအရ အေရးယူလိုက္ၿပီလို႔ ေျပာပါတယ္” ဟု ဆိုသည္။
ပုဒ္မ (၃၂၃) သည္ နာက်င္ေစမႈျဖစ္ၿပီး ပုဒ္မ (၅၀၆) ပထမပိုင္းသည္ ၿခိမ္းေျခာက္ ေျပာဆိုမႈျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ထက္ထက္မိုးဦးက တရား႐ုံးသို႔ လာေရာက္ျခင္း မရိွသည့္အတြက္ သမၼန္စာ ဆင့္ေခၚထားေၾကာင္း၊ (၃) ႀကိမ္အထိ မလာေရာက္ပါက တရားဥပေဒအတိုင္း ဆက္လုပ္သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း မေအးသူစံက ေျပာသည္။
အမႈကို ဇြန္လ (၁၇) ရက္ေန႔တြင္ ျပန္လည္ခ်ိန္းဆိုထားၿပီ မေအးသူစံဘက္မွ အက်ဳိးေဆာင္ေရွ႕ေနမွာ တရား႐ုံးခ်ဳပ္ေရွ႕ေန ဦးသန္းထြန္းေအာင္ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ယခုကဲ့သို႔ တရား႐ုံးေရာက္ရသည့္အျဖစ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ မေအးသူစံက “က်မတသက္နဲ႔တကိုယ္ ဒီလိုမ်ဳိး ႐ုံးေရာက္ေလာက္တဲ့ အထိေတာ့ မေမွ်ာ္လင့္မိပါဘူး။ က်မတို႔ သတင္းေထာက္ အလုပ္ဆိုတာ ဒီလို႐ုံးေတြ ဂတ္ေတြနဲ႔ေတာ့ နီးစပ္တယ္ ေျပာရမွာေပါ့။ အခုလိုမ်ဳိး တရား႐ုံးကို ေရာက္ရတယ္ဆိုတာလည္း က်မအေနနဲ႔ ၾကားထဲက ေနၿပီးေတာ့ စာေပနဲ႔စာနယ္ဇင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ ႐ုပ္ရွင္ အစည္းအ႐ုံးက ေနၿပီးေတာ့ သူနဲ႔က်မကို ၾကား၀င္ ညိႇႏႈိင္းေပးတယ္။ က်မဘက္ကလည္း က်မ လိုက္ေလ်ာႏိုင္တဲ့ အတုိင္းအတာကို ေျပာလိုက္တယ္ေပါ့။ သူ႔ဘက္က လိုက္ေလ်ာျခင္း မရိွတဲ့အတြက္ တရားဥပေဒ လမ္းေၾကာင္းတခုပဲ ရိွေတာ့တဲ့အတြက္ ဒီလမ္းေၾကာင္းကိုပဲ ဆက္လုပ္ရမယ့္ပုံစံ ျဖစ္သြားတာပါ” ဟု ေျပာဆိုသည္။
ၿပီးခဲ့သည့္လ (၁၉) ရက္ေန႔က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ဆီဒိုးနားဟိုတယ္ ဂၽြန္ဆင္စ္ ေဘဘီ အလွကုန္ ပ႐ိုမိုးရွင္းပြဲျပဳလုပ္ရာ Ball Room တြင္ မင္းသမီး ထက္ထက္မိုးဦးအား 7Day News ဂ်ာနယ္ မွ မေအးသူစံက အင္တာဗ်ဳး ျပဳလုပ္ၿပီးေနာက္ ေမးေသာ ေမးခြန္းအေပၚ မေက်မနပ္ ျဖစ္ကာ ထက္ထက္မိုးဦးက သတင္းေထာက္ကို ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ အေပၚ ရန္ကင္းၿမိဳ႕နယ္တရား႐ံုးတြင္ သတင္းေထာက္ မေအးသူစံက ဦးတိုက္ ေလွ်ာက္ထားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
“သူ႔ရဲ႕ တုံ႔ျပန္မႈကေတာ့ က်မခံစားရသေလာက္ အရမ္းကို တာ၀န္မဲ့လြန္းတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္” ဟု မေအးသူစံက ေျပာသည္။
ပုဒ္မ (၃၂၃) အရ ေထာင္ဒဏ္ (၁) ႏွစ္ႏွင့္ ေငြဒဏ္ (၁,၀၀၀) က်ပ္၊ ပုဒ္မ (၅၀၆) အရ ေထာင္ဒဏ္ (၂) ႏွစ္ ခ်မွတ္ႏိုင္ေၾကာင္း ဥပေဒေရးရာကိုကိုးကားၿပီး ရန္ကုန္တိုင္း တရား႐ံုးခ်ဳပ္ ေရွ႕ေနတဦးက ေျပာၾကားသည္။
Ref: ေခတ္ၿပိဳင္
ႏ်ဴကလီးယား အေရးေၾကာင့္ ဂ်င္မ္ ဝက္ဘ္ ခရီးစဥ္ ေရႊ႕ဆိုင္း
Thursday, June 03, 2010
အေမရိကန္ အထက္ လႊတ္ေတာ္ အမတ္ ဂ်င္မ္ ဝက္ဘ္သည္ ဇြန္လ ၄ ရက္ ေန႔တြင္ ျမန္မာျပည္သို႔ လာေရာက္မည့္ ခရီးစဥ္ကို ႐ုတ္တရက္ ေရႊ႕ဆိုင္း လိုက္သည္။
ယင္းသို႔ ခရီးစဥ္ ေရႊ႕ဆိုင္းလိုက္ျခင္းမွာ ျမန္မာစစ္အစိုးရသည္ ေျမာက္ကိုရီးယားႏွင့္ ႏ်ဴကလီးယား အေရး ဆက္ဆံမႈမ်ား ရွိေနေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟု မစၥတာ ဂ်င္မ္ ဝက္ဘ္၏ ထုတ္ျပန္ ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
အေမရိကန္ အထက္ လႊတ္ေတာ္ ႏိုင္ငံျခားေရး ေကာ္မတီ၏ အေရွ႕အာရွႏွင့္ ပဖိစိတ္ေရးရာ ေကာ္မတီခြဲ ဥကၠ႒ ဂ်င္မ္ဝက္ဘ္ သည္ ကိုရီးယားႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံ တို႔သို႔ အလည္အပတ္ ေရာက္ရွိ ၿပီးေနာက္ ျမန္မာျပည္ ခရီးစဥ္ကို ဆက္လက္ လာေရာက္ျခင္း မရွိဘဲ ေရႊ႕ဆိုင္း လိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္။
“ျမန္မာႏွင့္ ေျမာက္ကိုရီးယားသည္ သံသယရွိဖြယ္ ႏ်ဴကလီးယား သေဘၤာႏွင့္ ပတ္သက္၍ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း မရွိေသးပါ။ ထိုအေရး ကိစၥမ်ားကို မရွင္းလင္းဘဲ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ သြားေရာက္ လည္ပတ္လွ်င္ အေမွ်ာ္အျမင္ ကင္းမဲ့ၿပီး အက်ိဳးယုတ္ရာ က်မည္ဟု ယံုၾကည္သည္” ဟု ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
ေျမာက္ကုိရီးယားသည္ ျမန္မာျပည္ကုိ ဒုံးက်ည္မ်ား ေရာင္းခ်ေနသည္ဟု အေမရိကန္ အစိုးရ အရာရွိတို႔က ၂ဝဝ၄ ခုႏွစ္ကပင္ ထုတ္ေဖာ္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။
၄၇ မ်က္ႏွာရွိ အစီရင္ခံစာတေစာင္ကို ေအပီသတင္းဌာနက ေမလ ၂၇ ရက္ေန႔တြင္ ကိုးကားေဖာ္ျပရာ၌ ေျမာက္ကိုရီးယား ႏိုင္ငံသည္ လက္နက္မ်ားကို ျမန္မာႏိုင္ငံ အပါအ၀င္ အီရန္ႏွင့္ ဆီးရီးယား ႏိုင္ငံမ်ားသို႔ တင္ပို႔လ်က္ရွိၿပီး ကုလ သမဂၢ၏ အေရး ယူမႈမ်ားကို ေရွာင္ရွားရန္ အတြက္ ၾကားခံ ကုမၸဏီမ်ား၊ တျခားေသာ အဆက္ အသြယ္မ်ားကို အသုံးျပဳလ်က္ ရွိသည္ဟု ဆိုထားသည္။
“တရားမ၀င္ လက္နက္ ျဖန္႔ခ်ိဖို႔နဲ႔ သယ္ေဆာင္ဖုိ႔အတြက္ ေျမာက္ကိုးယားက ျပည္ပ အေျခစိုက္ ဥပေဒ ျပင္ပက အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္တာလည္း ေတြ႔ရတယ္” ဟု ကၽြမ္းက်င္သူမ်ားက အစီရင္ခံစာတြင္ ေထာက္ျပထားသည္။
မစၥတာ ဂ်င္မ္ ဝက္ဘ္က ျမန္မာႏွင့္ အေမရိကန္အၾကား ႏွစ္ႏိုင္ငံ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရး အတြက္ သမၼတ အိုဘားမား အစိုးရ ကိုလည္း တိုက္တြန္းထားသည္။
“အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ ျမန္မာျပည္အၾကား ဆက္ဆံေရးတခုလံုးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အထူးကိုယ္စားလွယ္ အျမန္ဆံုး ေစလႊတ္ရန္ အေလးအနက္ အၾကံျပဳ တိုက္တြန္းလိုပါတယ္” ဟု ထုတ္ျပန္ ေၾကညာခ်က္ထဲတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
အေရွ႕ေတာင္အာရွ မဟာဗ်ဴဟာ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာ မွ်ေရးႏွင့္ အေမရိကန္-ျမန္မာ ႏွစ္ႏိုင္ငံ အစိုးရ ဆက္ဆံေရး ပိုမို ပြင့္လင္း လာေစရန္ ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးေရး ဆက္လုပ္မွ ျဖစ္မည္ဟု ယံုၾကည္ေၾကာင္းလည္း ေၾကညာခ်က္တြင္ ဆက္လက္ ေဖာ္ျပထားသည္။
ၿပီးခဲ့သည့္ ေမလက အေမရိကန္ႏိုင္ငံ အေရွ႕အာရွႏွင့္ ပစိဖိတ္ ေဒသေရးရာ လက္ေထာက္ ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး မစၥတာ ကာ့တ္ ကမ္းဘဲလ္က ေျမာက္ကိုရီးယားႏွင့္ ဆက္ဆံေရး ကိစၥေျပာဆိုရာတြင္ သိပၸံႏွင့္ နည္းပညာ ဝန္ႀကီး ဦးေသာင္းက ကုလသမဂၢ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ (၁၇၁၈) ႏွင့္ (၁၈၇၄) ကို လိုက္နာမည္။ သို႔ ေသာ္ ႏိုင္ငံ၏ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာကို ေစာင့္ေရွာက္ ရမည့္ တာဝန္လည္း ရွိသည္ ဟု ျပန္လည္ ေျပာၾကားခဲ့ဖူးသည္။
Ref: ဧရာဝတီ္
မံုရြာေစ်းမီး က်ပ္သိန္း ၁၆ဝဝ ေက်ာ္ ဆံုး႐ႈံး
ျမင့္ေမာင္
ၾကာသပေတးေန႔၊ ဇြန္လ ၀၃ ရက္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္
နယူးေဒလီ (မဇၥ်ိမ)။ ။ မံုရြာၿမိဳ႕ရွိ ခ်င္းတြင္း ရတနာေစ်းသစ္ၾကီးတြင္ ယေန႔နံနက္ပိုင္း၌ ဆုိင္ခန္းေပါင္း ၄ဝ၆ ခန္း မီးေလာင္ကၽြမ္းခဲ့ရာ ဆံုး႐ႈံးမႈ တန္ဖိုးမွာ က်ပ္ေပါင္း ၁၆၅၆ သိန္း ျဖစ္ေၾကာင္း မံုရြာ ဗဟို မီးသတ္အဆိုအရ သိရသည္။
ၾကာသာပေတးေနနံနက္ ၃ နာရီခဲြမွ စတင္၍ နံနက္ ၁ဝ နာရီခဲြအထိ မီးေလာင္မႈတြင္ ငါးပိ၊ ငါးေျခာက္၊ ေရႊဆိုင္၊ အထည္ဆိုင္၊ ဖိနပ္ဆုိင္ႏွင့္ စားေသာက္ကုန္မ်ား ေရာင္းခ်ေသာ ဆုိင္ခန္းေပါင္း ၄ဝ၆ ခန္း ေလာင္ကြ်မ္းခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
“အၿပီးသတ္ ၿငိွမ္းတာက ၁ဝ နာရီ ၃ဝ မွာပါ။ ေစ်းက ႏွစ္ထပ္ေစ်း၊ မီးေလာင္တာကေတာ့ အေပၚထပ္က ၁၅၃ ခန္း၊ ေအာက္ထပ္က ၂၅၃ ခန္း စုစုေပါင္း ၄ဝ၆ ခန္း ေလာင္သြားတယ္။ ဆံုး႐ႈံးမႈတန္ဖိုးကေတာ့ က်ပ္သိန္းေပါင္း ၁၆၅၆ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု မံုရြာ ဗဟိုမီးသတ္မွ တာဝန္က် ဝန္ထမ္းတဦးက ေျပာသည္။
"ပစၥည္းေတြက ဘယ္လိုမွ ထုတ္ယူလို႔ မရေတာ့ဘူးဗ်။ ဝင္ေပါက္ေနရာေတြကလည္း ေလာင္တယ္။ ညပုိင္းလည္း ျဖစ္တယ္ဆိုေတာ့ အကုန္ေလာင္ေတာ့တာပဲ" ဟု ေစ်းအနီး ေနထိုင္သူတဦးက မဇၥ်ိမကို ဆိုသည္။
ေစ်းၾကီးသည္ ၿမိဳ႕လယ္ေခါင္ လမ္းမၾကီးျဖစ္သည့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္လမ္းမ အေရွ႕ဘက္ (အလယ္ရပ္) ႏွင့္ အေနာက္ဘက္ (ဘုရားၾကီးရပ္ကြက္) တြင္ အပိုင္းႏွစ္ပိုင္းခဲြကာ တည္ေဆာက္ထားၿပီး ဆုိင္ခန္းေပါင္း ၁ဝဝ၆ ခန္း ရွိသည္။ မီးေလာင္မႈမွာ အေရွ႕ဘက္႐ုံသာ ျဖစ္ေသာ္လည္း ယခုအခါ အေနာက္ဘက္ ေစ်း႐ုံကိုပါ ပိတ္ထားလိုက္သည္။
မီးေလာင္ရာသို႔ မံုရြာၿမိဳ႕အေနာက္ဘက္ ဆားလင္းၾကီးႏွင့္ ပုလဲ၊ ေတာင္ဘက္ရွိ ျမင္းမူ၊ ေျမာက္ဘက္ရွိ အလံုၿမိဳ႕တို႔မွ မီးသတ္ကားမ်ားလည္း လာေရာက္ရာ မီးသတ္ကားေပါင္း ၃၉ စီး ဝုိင္းဝန္း ၿငိႇမ္းသတ္ခဲ့ရသည္။
ယခုသတင္းေပးပို႔သည့္ ျမန္မာစံေတာ္ခ်ိန္ ညေန ၃ နာရီခဲြအထိ မီးၾကြင္းမီးက်န္မ်ားကို ဆက္လက္ ၿငိႇမ္းသတ္ ရွင္းလင္းဆဲျဖစ္သည္။
လွ်ပ္စစ္ဝါယာေရွာ့ ျဖစ္ရာမွ ေလာင္ကြ်မ္းေၾကာင္း ေစ်းလံုၿခံဳေရးမ်ားက ယံုၾကည္ေနၿပီး၊ ဗဟို မီးသတ္ကလည္း အင္ဗာတာမွ စတင္ ေလာင္ကြ်မ္းေၾကာင္း ေျပာဆုိသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေစ်းၾကီးမ်ား မၾကာခဏ မီးေလာင္ေလ့ရွိရာ ယခုႏွစ္အတြင္း၌ပင္ ေမလ ၂၄ ရက္ေန႔တြင္ ရန္ကုန္တိုင္း မဂၤလာေစ်း ၄ ထပ္ေျမာက္ႏွင့္ ေခါင္မုိးေပၚရွိ ဆိုင္ခန္း စုစုေပါင္း ၈၄၅ ခန္း မီးေလာင္ခဲ့ရာ က်ပ္သိန္းေပါင္း ၂ သိန္းေက်ာ္ ဆံုးရႈံးခဲ့ၿပီး၊ ၿပီးခဲ့သည့္ ေဖေဖာ္ဝါရီလအတြင္ ရန္ကုန္ သကၤန္းကြ်န္းေစ်းတြင္ ဆိုင္ခန္း ၆၅၁ ခန္း မီးေလာင္ခဲ့ေသးသည္။
Ref: မဇၽၥိမ
Posts
